İran kölgəsində unudulan Ermənistan-Türkiyə prosesi – BAXIŞ BUCAĞI

2025/06/Ekran-1750505831.jpg
Oxunub: 647     16:35     21 İyun 2025    
İsrailin İrana qarşı başlatdığı genişmiqyaslı hərbi və diplomatik kampaniya, yalnız Yaxın Şərqi deyil, eyni zamanda Cənubi Qafqazı da əhatə edən yeni geosiyasi düzənin başlanğıcıdır. Bu prosesin sarsıdıcı təsiri regionun gələcəyini formalaşdıracaq əsas faktorlardan birinə çevrilib. Belə bir vəziyyətdə Ermənistan-Türkiyə münasibətlərinin gələcəyi də bu daha böyük oyunun kölgəsində qalır və təbii olaraq ikinci dərəcəli əhəmiyyət kəsb edir.

Ermənistanın Türkiyə ilə münasibətlərini normallaşdırma səyləri əvvəldən qeyri-səmimi və ziddiyyətli xarakter daşıyırdı. Bu, nəinki Ermənistanın öz daxili siyasi manipulyasiyalarının, həm də regionda sabitlik əleyhinə olan dairələrin təsirinin nəticəsi idi. Hazırda isə bu cəhdlər İsrail-İran qarşıdurmasının yaratdığı yeni təhlükəsizlik və diplomatik şəraitdə daha da mənasız görünür. Bu qarşıdurma yalnız hərbi toqquşma deyil, həm də bölgənin siyasi xəritəsinin yenidən çəkilməsi deməkdir.

Türkiyə bu yeni geosiyasi konfiqurasiyada güclənməkdə davam edir. Həm NATO üzvü olaraq, həm də regional güc kimi Ankara Cənubi Qafqazdan tutmuş Orta Asiyaya qədər uzanan geniş bir ərazidə öz təsirini möhkəmləndirir. İsrail-İran qarşıdurması fonunda Türkiyənin strateji əhəmiyyəti daha da artır və bu, həm Qərb, həm də region ölkələri tərəfindən qəbul edilir. Ermənistan isə, əksinə, yeni təhlükəsizlik mühitində marginal mövqedə qalır – nə regional güclərlə real müttəfiqlik qura bilir, nə də Qərbin ciddi dəstəyini təmin edə bilir.

Bu şəraitdə Ermənistan-Türkiyə münasibətlərinin normallaşdırılması məsələsi yalnız ikitərəfli diplomatik məsələ deyil, həm də geniş təhlükəsizlik və strateji maraqlar prizmasından qiymətləndirilməlidir. Ermənistanın qeyri-konstruktiv siyasəti və revizionist iddiaları bu prosesin əsas əngəllərindən biridir. Türkiyə üçün bu münasibətlər yalnız tarixlə deyil, gələcəklə bağlıdır, regionda davamlı sülh və əməkdaşlıq mühiti yaratmaq məqsədi daşıyır. Ermənistan isə bu baxımdan etibarlı tərəfdaş imicindən çox uzaqdır.

Mövcud geosiyasi reallıqlar, xüsusilə İran ətrafında formalaşan yeni təhlükəsizlik dinamikası Ermənistan-Türkiyə prosesinin gündəlikdən kənara çıxmasına səbəb olur. Bu, Ermənistanın öz mövqeyinə yenidən baxmasına və regionda real, məsuliyyətli siyasət yürütməsinə təkan verməlidir. Əks təqdirdə, bu proseslərdə iştirak imkanlarını tamamilə itirə bilər.

Aqil Məmmədov
Ordu.az

© Materiallardan istifadə edərkən hiperlinklə istinad olunmalıdır


Teqlər: İran   Ermənistan   Türkiyə  


Bizi "telegram"da izləyin