Ağ Ev Trampın milli müraciətini ABŞ prezidentinin regionu sabitsizləşdirən və qlobal enerji bazarlarını pozan Yaxın Şərq münaqişəsinin mümkün sonu ilə bağlı işarə verməsindən dərhal sonra elan edib.
Tramp çərşənbə axşamı Ağ Evdə çıxışı zamanı bildirib: “Biz çox tezliklə çıxacağıq”. O əlavə edib ki, ABŞ hərbi qüvvələrinin geri çəkilməsi növbəti iki və ya üç həftə ərzində baş verə bilər.
Buna görə də, Trampın fevralın 28-də başlanmış və İranın keçmiş ali lideri Ayətullah Əli Xameneyi də daxil olmaqla bir neçə yüksək səviyyəli iranlı rəsmilərin yaşayış yerləri və ofislərini hədəf alan ABŞ hərbi əməliyyatının dayandırıldığını elan edə biləcəyi geniş şəkildə müzakirə olunur. Zərbələr nəticəsində Xameneyi və bir neçə digər lider öldürülüb.
Razılaşmaya ehtiyac yoxdur - Trampın mühüm iddiası
Tramp bildirib ki, Tehran müharibəni Vaşinqtonla bitirmək üçün diplomatik razılaşmaya ehtiyac duymur. Bu, Pentaqon rəhbəri Pit Heqsetin ABŞ prezidentinin minlərlə insanın ölümünə səbəb olan Yaxın Şərq müharibəsini dayandırmaq üçün İranla razılaşma imzalamağa açıq olduğu barədə sözlərinə ziddir.
Tramp çıxışında qeyd edib: “İranın razılaşma bağlamasına ehtiyac yoxdur. Xeyr, onlar mənimlə razılaşma bağlamalı deyillər”.
Vaşinqton daha əvvəl Tehrana 15 maddəlik atəşkəs təklifi göndərmişdi. Bu təklifə nüvə proqramının məhdudlaşdırılması, proksi qruplara dəstəyin dayandırılması və Hörmüz boğazının yenidən açılması kimi şərtlər daxil idi.
Tramp razılaşmanı tənqid etdikcə, onun sabah elan edə biləcəyi mümkün çıxış strategiyası hazırlanarkən ABŞ-nin ilkin şərtlərinə sadiq qalıb-qalmayacağı ilə bağlı şübhələr artır.
Tramp: İranı “daş dövrünə” salacağıq
ABŞ prezidenti çərşənbə axşamı bildirib ki, hərbi əməliyyat yalnız İranın nüvə obyektlərini sürətlə inkişaf etdirmək imkanına malik olmaması üçün ölkə “daş dövrünə salındıqdan” sonra başa çatacaq.
Görünür, Vaşinqton İranın nüvə obyektlərini inkişaf etdirməsinə imkan verilməməsi ilə bağlı ilkin tələbindən geri çəkilməyib. Tramp aprelin 1-də çıxışında bu məsələni və İranın nüvə obyektlərinin mövcud vəziyyəti ilə bağlı yenilikləri də açıqlaya bilər.
Rejim dəyişikliyi məsələsi
Bazar günü Tramp bildirib ki, İran bu il bir deyil, iki rejim dəyişikliyi yaşayıb. O əlavə edib ki, Müctəba Xameneyinin rəhbərlik etdiyi yeni hökumət əvvəlkilərlə müqayisədə daha “məntiqli”dir.
Bu, Trampın daha əvvəl Xameneyinin İranın növbəti ali lideri seçilməsindən narazılıq ifadə etdiyi mövqeyindən əhəmiyyətli dəyişiklik hesab olunur.
“Axios”a səkkiz dəqiqəlik müsahibəsində Tramp bildirib ki, İran əvvəlki rejimin siyasətlərini davam etdirməyəcək liderə ehtiyac duyur. O deyib ki, İran regiona sülh və harmoniya gətirə biləcək şəxsə ehtiyac duyur.
Tramp “Axios”a deyib: “Onlar vaxt itirirlər. Xameneyinin oğlu zəif fiqurdur. Mən təyinat prosesində iştirak etməliyəm, Venesuelada Delsi [Rodriges] məsələsində olduğu kimi”.
Trampın xalqa müraciət etməsi ərəfəsində bütün diqqət bu mühüm məsələlərə yönəlib.
Sevinc Əliyeva
Ordu.az
