Lavrov-Fidan telefon danışığına paralel olaraq TASS agentliyi Türkiyə parlamentinin ilin sonuna qədər çağırılacaq sessiyada İsveçin NATO-ya üzvlüyü məsələsini müzakirə edə biləcəyi barədə məlumat yayıb. İsveçin üzvlüyü halında Baltik dənizinə “çıxış”ın əslində NATO-nun nəzarət zonasına çevrildiyini nəzərə alsaq, bu məsələ Rusiya üçün həssasdır.

Beləliklə, İsveçin üzvlüyü Qərb üçün də mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Təbii ki, Türkiyə məsələnin müəyyən şərtlərin yerinə yetirilməsindən sonra öz həllini tapacağını dəfələrlə ifadə edib. Məsələn, iyul ayında NATO assambleyasından əvvəl Ərdoğan demək olar üzvlüklə bağlı ratifikasiya məsələsini çox tez həll edəcəyi bildirmişdi, amma 5 ay keçib və məsələ hələ də “ya-ya da”dır. Təbii ki, Lavrov-Fidan telefon danışığının mesajında İsveç mövzusu yoxdur, lakin belə hallarda çox vaxt əsas mövzular mesajlardan kənarda qalır.

Təbii ki, bu, fərziyyədir, lakin İsveçin üzvlüyünün ilin sonuna qədər müzakirə edilməsi ilə bağlı mesajla Lavrov-Fidan telefon danışığı arasında paralellik diqqəti çəkir. Qafqaz məsələsinə diqqətin vurğulanmaması bu fonda səciyyəvidir və bu, təbii ki, Qafqazla bağlı müzakirə imkanlarının olmaması demək deyil.

Lakin mövcud beynəlxalq münasibətlərin və hadisələrin qarşılıqlı asılılığının sıxlığını və intensivliyini nəzərə alaraq, ən azından bu sual müşahidə olunandır: Moskva İsveç məsələsində ayağını yerə qoymaq müqabilində Qafqazda Ankaraya heç nə təklif etməyib, yoxsa Qafqaz məsələsində atdığı hər hansı irəliləyişi Türkiyəyə bildirib?

Digər tərəfdən, Ankaranın İsveç məsələsini tələsdirməməsi müqabilində Qafqazda Moskvadan bəzi yeni dəyişikliklər gözləyə biləcəyi də istisna edilmir. Bu, təbii ki, ssenarilərdən biridir, çünki Rusiya və Türkiyənin müzakirə olunacaq məsələlər və kombinasiyalar baxımından, şübhəsiz ki, çatışmazlıqları yoxdur.

Asif Cəfərov
Ordu.az