2026-cı il aprelin 5-də yayılan və sosial mediadan əldə olunan bir görüntü İranın İsfahan şəhərində Amerika təyyarəsinin qalıqlarını və helikopter rotorunu göstərdiyi ehtimal olunur. Məhkəmə-tibbi görüntü analitiki Uilyam Gudhind bildirib ki, bu qalıqlar ABŞ-nin MC-130J və ya HC-130J təyyarəsinə uyğun gəlir. Bu hadisə ABŞ-İsrail ilə İran arasındakı münaqişə fonunda baş verib.
F-15E “Strike Eagle” təyyarəsinin pilotu qısa müddətdə xilas edilib. Lakin ABŞ ordusu ikinci ekipaj üzvünü, silah sistemləri zabitini tapmaqda çətinlik çəkib. Bu isə iranlı qüvvələr ondan əvvəl tapmasın deyə, onu tapmaq üçün təcili yarışa səbəb olub.
“The New York Times” qəzetinin məlumatına görə, MKİ itkin hərbçini tapmaq üçün vaxt qazanmaq məqsədilə aldatma planı hazırlayıb. Yüksək səviyyəli administrasiya rəsmisinin sözlərinə görə, məqsəd iranlıları onun ehtimal olunan yerindən uzaqlaşdırmaq olub. MKİ adətən düşmən arxasında qalan amerikalı pilotların xilasına kömək edir.
Xilasetmə əməliyyatının iç üzü
ABŞ rəsmiləri silah sistemləri zabitinin dəqiq yerini bilmirdi. Lakin məlum idi ki, o, katapult oturacağının düşdüyü yerdən uzaqlaşıb və yaralanıb.
Aldatma planının konkret olaraq nədən ibarət olduğu və nə dərəcədə uğurlu olduğu məlum deyil. Lakin MKİ-nin planına görə, iranlılara zabitin tapıldığı və yerüstü konvoyla ölkədən çıxarıldığı barədə məlumat verilməli idi. Ümid edilirdi ki, bu, iranlıların axtarış istiqamətini dəyişməsinə səbəb olacaq.
Yüksək vəzifəli rəsmilərdən birinin sözlərinə görə, MKİ-nin əməliyyatı həqiqətən də silah sistemləri zabitini axtaran iranlı qüvvələri çaşdırıb. Hərbçi 24 saatdan çox müddət ərzində iranlılardan yayına bilib. O, 7000 fut yüksəklikdə olan dağ silsiləsinə qalxaraq bir yarıqda gizlənib.
Bütün qırıcı pilotlar və silah sistemləri zabitləri xilasedicilərlə əlaqə saxlamaq üçün mayak və təhlükəsiz rabitə cihazı daşıyırlar. Lakin düşmənin onların yerini izləməməsi üçün bu mayaklardan istifadə məhdudlaşdırılır.
MKİ-nin zabitin yerini müəyyən etmək üçün hansı texnologiyadan istifadə etdiyi dəqiq bilinmir. Yüksək vəzifəli rəsmilər bildiriblər ki, istifadə olunan avadanlıq agentliyə məxsus unikal sistem olub.
Hərbçi tapılan kimi agentlik bu barədə Pentaqona və Ağ Evə məlumat verib. Bundan sonra zabitin gizləndiyi yerdən çıxarılması planı işə salınıb. Əməliyyatda yüzlərlə xüsusi təyinatlı və digər hərbi personal iştirak edib.
ABŞ ordusu iranlı qüvvələri uzaq saxlamaq üçün əraziyə bombalar atmağa başlayıb. ABŞ komandosları zabitin gizləndiyi yerə doğru irəliləyərək xilasedici əməliyyat zonasından iranlıları uzaqlaşdırmaq üçün atəş açıblar.
ABŞ hərbi rəsmisi bildirib ki, komandosların iranlılarla birbaşa atışmaya girməsinə ehtiyac qalmayıb. Bu isə aldatma əməliyyatının ən azı bəzi iranlı qüvvələri başqa istiqamətə yönəltməkdə uğurlu olduğunu göstərə bilər.
Yaralı silah sistemləri zabiti daha sonra xilasedici təyyarələrlə tibbi müalicə üçün Küveytə aparılıb.
Donald Tramp açıqlama verdi
ABŞ prezidenti Donald Tramp “Truth Social” platformasında paylaşım edərək uğurlu əməliyyata görə hərbçiləri tərifləyib.
“BİZ ONU TAPDIQ! Əziz amerikalılar, son bir neçə saat ərzində ABŞ ordusu tariximizdə ən cəsarətli axtarış-xilasetmə əməliyyatlarından birini həyata keçirdi. Söhbət çox hörmətli polkovnik olan ekipaj üzvümüzdən gedir və sizə böyük məmnuniyyətlə bildirirəm ki, o artıq TAM TƏHLÜKƏSİZDİR! Bu cəsur döyüşçü İranın təhlükəli dağlarında düşmən arxasında idi və düşmənlərimiz tərəfindən saatbə-saat izlənirdi, lakin o heç vaxt tək deyildi, çünki onun Ali Baş Komandanı, müdafiə naziri, Baş Qərargah rəisi və digər hərbçilər 24 saat onun yerini izləyir və xilası üçün plan hazırlayırdı. Mənim göstərişimlə ABŞ ordusu onu xilas etmək üçün dünyanın ən ölümcül silahları ilə təchiz olunmuş onlarla təyyarə göndərdi. O yaralanıb, lakin tezliklə sağalacaq. Bu möhtəşəm əməliyyat bir gün əvvəl xilas etdiyimiz digər pilotun əməliyyatına əlavə olaraq həyata keçirildi. İkinci əməliyyatı riskə atmamaq üçün bunu əvvəl açıqlamamışdıq. Bu, hərbi tarixdə ilk dəfədir ki, iki ABŞ pilotu düşmən ərazisinin dərinliyində ayrı-ayrılıqda xilas edilir. BİZ HEÇ VAXT AMERİKALI DÖYÜŞÇÜNÜ ARXADA QOYMURUQ!”, - deyə Tramp yazıb.
O əlavə edib: “Bu əməliyyatların heç bir amerikalının həlak olmaması və ya yaralanmaması ilə həyata keçirilməsi bir daha sübut edir ki, biz İran səması üzərində tam hava üstünlüyü əldə etmişik. Bu, bütün amerikalıların, respublikaçıların, demokratların və digərlərinin fəxr etməli olduğu bir andır. Biz dünyanın ən güclü və peşəkar ordusuna sahibik. Tanrı Amerikaya xeyir-dua versin, qoşunlarımızı qorusun və hamının Pasxa bayramı mübarək!”.
Prezident daha sonra yazıb: “Biz İranın dağlarının dərinliyindən ağır yaralı F-15 ekipaj üzvünü xilas etdik. İran ordusu böyük qüvvələrlə onu axtarırdı və yaxınlaşırdı. Bu cür əməliyyatlar nadir hallarda həyata keçirilir, çünki insan və texnika üçün çox təhlükəlidir. İkinci əməliyyat birincidən sonra həyata keçirildi, pilot isə gün işığında xilas edildi və əməliyyat yeddi saat davam etdi. Bu, böyük cəsarət və peşəkarlıq nümunəsidir! Bazar ertəsi saat 13:00-da Oval kabinetdə hərbçilərlə birlikdə mətbuat konfransı keçirəcəyəm. Tanrı bizim böyük ordumuzu qorusun!”.
Sevinc Əliyeva
Ordu.az
