Ordu.az xəbər verir ki, bu barədə xarici KİV-lər məlumat yayıb.
Əvvəlki ictimai modellər raketin 30-50 kilometr məsafədəki hədəflər üçün nəzərdə tutulduğunu göstərirdi.
Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski ölkənin müdafiə sənayesi işçilərinin peşə bayramına həsr olunmuş video müraciət zamanı ilk dəfə olaraq Ukraynada hazırlanmış olduğu güman edilən yeni “yer-hava” raketi ilə birlikdə ictimaiyyət qarşısına çıxıb.
Raket prezidentin arxa fonunda 2022-ci ilin fevralında başlayan Rusiyanın Ukraynaya qarşı genişmiqyaslı müharibəsinin aktiv mərhələsi zamanı hazırlanmış bir neçə silah sistemi ilə birlikdə göstərilib. Kadrlarda görünən sistemlər arasında idarə olunan “Vilkha” raketi, “Neptune” qanadlı raketi, “Areion” raketi və ilk dəfə olaraq əvvəllər görünməmiş zenit raketi olub.
Yeni raketin ortaya çıxması Ukraynanın daxili hava hücumundan müdafiə raketlərinin hazırlanması proqramının konsept və maket mərhələsindən irəli keçdiyini göstərən bu günə qədərki ən aydın ictimai vizual göstəricilərdən biridir. Xarici görünüşünə və əvvəllər açıqlanmış sərgi modellərinə əsasən, raketin əsasən ictimaiyyətin diqqətindən kənarda saxlanılan “Koral” raket layihəsinin sənaye nümunəsi olduğu güman edilir.
Prezidentin videosunda rəsmi təyinat verilməyib və Ukrayna hakimiyyəti texniki detallar, uçuş məsafəsi göstəriciləri və raketin nəzərdə tutulduğu hava hücumundan müdafiə sisteminin adı barədə məlumat yayımlamayıb. Buna baxmayaraq, kadrlarda görünən dizayn xüsusiyyətləri mühüm ipucları verir.
Tərtibatçılar bildiriblər ki, raketin müəyyənedici xüsusiyyətlərindən biri artıq sınaqdan keçirilmiş və təsdiqlənmiş alt sistemlərin, o cümlədən mühərrikin, axtarıcı başlığın, impuls korreksiya mühərriklərinin, inertial naviqasiya sisteminin və təmassız radio və ya lazer yaxınlıq partladıcısının istifadəsidir.
Bu cür yetkin komponentlərə əsaslanmaq müharibə şəraitində silahların hazırlanmasını sürətləndirməyə çalışan ölkə üçün xüsusilə vacibdir. Mövcud hərəkətverici, yönləndirmə və partlatma texnologiyalarının yenidən istifadəsi tamamilə sıfırdan raket hazırlamaqla müqayisədə inkişaf müddətini qısalda və texniki riskləri azalda bilər.
Proqramın özü yüksək dərəcədə məxfi olaraq qalır. Ukrayna raketin seriyalı istehsala daxil olub-olmadığını, canlı atəş sınaqlarını tamamlayıb-tamamlamadığını və ya əməliyyat bölmələrində yerləşdirilib-yerləşdirilmədiyini açıqlamayıb. Dəqiq performans xüsusiyyətləri də açıqlanmayıb.
Bununla belə, müdafiə sərgilərində və nümayişlərdə göstərilən əvvəlki ictimai modellər raketin 30-50 kilometr arasında nişanalma məsafələri üçün hazırlanmasını göstərirdi. Eyni təqdimatlar gələcək sistemin Ukrayna xidmətində hələ də istifadə olunan köhnə sovet dövrü hava hücumundan müdafiə sistemlərini, o cümlədən “Buk” və S-300PT-ni əvəz etmək üçün nəzərdə tutulduğunu göstərirdi.
Bu təsdiqlənsə, raket orta mənzilli hava hücumundan müdafiə kateqoriyasına daxil olacaq və hərbi birləşmələri, infrastruktur obyektlərini və arxa bölgə aktivlərini təyyarələrdən, qanadlı raketlərdən və potensial olaraq bəzi pilotsuz uçuş aparatı siniflərindən müdafiə etmək üçün nəzərdə tutulacaq.
Onilliklər əvvəl hazırlanmış köhnə sovet raketlərindən fərqli olaraq, yeni göstərilən tutucu müasir hava müharibəsindən çıxarılan dərsləri əks etdirir; burada reaksiya müddəti, manevr qabiliyyəti və müasir sensorlarla inteqrasiya getdikcə daha həlledici olur.
Onun yerli hazırlanmış digər raket sistemləri ilə birlikdə debütü Ukraynanın hava hücumundan müdafiə arxitekturasını yerli istehsal həlləri ilə modernləşdirmək səylərinin davam etdiyini göstərir.
Sevinc Əliyeva
Ordu.az
