Ordu.az xəbər verir ki, bunu Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan 2026-cı il martın 11-də Strasburqda Avropa Parlamentində çıxışı zamanı bildirib.
“Bunun səbəbi nə idi, axı nə dəyişdi? Əvvəla, əlbəttə ki, ABŞ prezidenti Donald Trampın şəxsi iştirakı və təşəbbüsü mühüm və dönüş nöqtəsi oldu. İkinci amil Ermənistan və Azərbaycanın ən azı son 100 illik tarixlərinin qarşılıqlı bağlılığının dərk edilməsi idi. 1918-ci ildə Ermənistan və Azərbaycan eyni gündə müstəqillik əldə etdilər. İki il sonra, 1920-ci ildə isə aylar fərqi ilə müstəqilliklərini itirdilər. 1991-ci ildə Ermənistan və Azərbaycan yenə aylar fərqi ilə, hətta demək olar ki, eyni gündə müstəqillik qazandılar, çünki Alma-Ata bəyannaməsi ilə Sovet İttifaqının mövcudluğunun başa çatdığı rəsmiləşdirildi.
1920-ci ildə erməni-azərbaycanlı toqquşmaları iki ölkənin müstəqilliyini qoruyub saxlaya və inkişaf etdirə bilməməsinin əsas amillərindən biri idi. İndi, bir əsr sonra biz yenə də eyni dərəcədə mürəkkəb bir regionda yaşayırıq və geosiyasi fırtınalar, XX əsrin əvvəlində olduğu kimi, bu gün də əgər özümüz özümüzə sahib çıxmasaq bizi əsirgəməyəcək. Çünki münaqişə və düşmənçilik bizi kor edən, müstəqilliyimizi və dövlətçiliyimizi zəiflədirən bir virusdur və bizi geosiyasi ölümcül xəstəliklər üçün cəlbedici hədəfə çevirir. Deməli, talelərimizin strateji qarşılıqlı bağlılığının dərk edilməsi Ermənistan və Azərbaycan arasında sülhü mümkün edən digər mühüm amildir”, - deyə o qeyd edib.
Paşinyan həmçinin bildirib: “Yanlış anlaşılmaların yaranmaması üçün vurğulamaq istəyirəm ki, bu mənim şəxsi fikrimdir və mənim şəxsi qənaətimə görə, 2024-cü ilin mart-aprel aylarında biz Ermənistan dövlətçiliyinin sərhədinə gəlib çatmışdıq. Əgər 2024-cü ilin aprelində Azərbaycanla sərhədlərin delimitasiyası prosesinə başlamaq barədə qərar qəbul etməsəydik, Ermənistan Respublikası bu gün müstəqil dövlət deyil, ən yaxşı halda xarici idarəetmə altında olan bir ərazi olardı.
Üstəlik, 2024-cü ilin aprelində bu qərarı qəbul etmək çox çətin idi. Kilsəmizin faktiki rəhbərinin təşviqi ilə arxiyepiskoplardan biri Ermənistanda təkcə delimitasiyanın həyata keçirilməməsini deyil, əslində “Qarabağ hərəkatı”nın (erməni separatizmi-red.), yəni münaqişənin yenidən aktivləşdirilməsini tələb edən bir hərəkat başlatmışdı.
On minlərlə vətəndaş yüksək rütbəli ruhani şəxslər və onları dəstəkləyən müxalif qüvvələrin apardığı dezinformasiya kampaniyasına inanaraq küçələrə çıxmışdı. Onlar iddia edirdilər ki, Ermənistan hökuməti Ermənistanın suveren ərazilərini, eləcə də həmin ərazilərdə yerləşən qədim kilsələri və yaşayış məntəqələrini Azərbaycana verməyə hazırlaşır.
Təsəvvür edə bilərsinizmi ki, 2018-ci ildə xalqın qeyri-zorakı, məxməri inqilabı nəticəsində hakimiyyətə gəlmiş hökumətimiz və siyasi komandamız üçün bu nə demək idi? Bəs biz problemi necə həll etdik? Biz öz işəgötürənimizlə, yəni xalqla danışdıq. İndi isə Tavus vilayətinin Günən kəndi kilsə yönlü müxalif hərəkatın liderləri tərəfindən simvola çevrilmişdi və insanlara kəndin delimitasiyadan sonra boşaldılacağını deyirdilər, 2024-cü ildən etibarən hökumətin dəstəyi ilə evlərin sayında təxminən 50% artım qeydə alınıb. Bu gün kənd tamamilə sakit, təhlükəsiz və rəngarəng yaşayış məntəqəsidir, qədim kilsələr isə bərpa olunur və ya təmir edilir.
Şəxsən mən vətəndaş qruplarının Tavus vilayətinin Günən kəndinə səfərlərini təşkil edirəm ki, insanlara sülh dedikdə nəyi nəzərdə tutduğumuzu, “real Ermənistan” dedikdə nəyi nəzərdə tutduğumu göstərim. Bu ideyanın simvolu olan və üzərində Ermənistanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış ərazisinin təsviri olan nişanı sinəmdə daşıyıram. Bu həm də sülhün simvoludur. Çünki Ermənistan və Azərbaycan arasında sülhü qarşılıqlı olaraq bir-birimizin ərazi bütövlüyünü, suverenliyini və siyasi müstəqilliyini tanımaqla, 1991-ci il dekabrın 21-i tarixli Alma-Ata bəyannaməsi əsasında təmin etmişik. Həmin bəyannaməyə görə Sovet Azərbaycanı müstəqil Azərbaycana, Sovet Ermənistanı isə müstəqil Ermənistana çevrildi. Bu, müstəqil Ermənistanın ərazi xəritəsinin konturudur.
Sülhə qarşı aparılan bu prosesdə bəzi ruhanilərin iştirakına toxunmazdım, əgər görməsəydim ki, həmin ruhanilərin emissarları və onlarla əlaqəli bəzi lobbi təşkilatlarının nümayəndələri Avropa Parlamentində və digər nüfuzlu beynəlxalq qurumlarda Ermənistan hökumətinin guya vicdan azadlığını məhdudlaşdırdığı, ölkədə diktatura qurulduğu və siyasi məhbusların olduğu barədə məlumatlar yaymağa çalışırlar”.
Paşinyanın sözlərinə görə, reallıq isə belədir ki, bəzi ruhani şəxslər mənəvi davranış qaydalarını kobud şəkildə pozaraq özlərini xarici xüsusi xidmət orqanları üçün həssas vəziyyətə salıblar.
“Onlardan bəzilərinin SSRİ Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinin agenti olması faktı sənədlərlə sübut olunur. Həmin ruhanilər Ermənistanda müharibə partiyasının liderliyini öz üzərlərinə götürüblər və ətraflarına Ermənistanın keçmiş rəhbərlərini, onlarla bağlı bəzi qüvvələri, Rusiyada yaşayan və Belarusyönlü bəzi oliqarxları toplayaraq Ermənistanın müstəqilliyini üçüncü ölkələrin maraqlarına qurban verməyə çalışırlar”, - deyə o qeyd edib.
Paşinyan, həmçinin bildirib: “Biz yeni münaqişəyə, yeni müharibəyə imkan verməyəcəyik. Minlərlə qurban bahasına əldə olunmuş şüurun, sülhün və müstəqilliyin anti-xristian məqsədlər naminə qurban verilməsinə imkan verməyəcəyik. Erməni Apostol Kilsəsinin liturgiya mətnində sülh sözü 40 dəfədən çox qeyd olunur və bu, təkcə insanın və ruhun deyil, həm də ümumbəşəri sülhün mənasını ifadə edir. Liturgiyanın kanonik mətnində Rəbbimiz və xilaskarımız İsa Məsihə bu barədə onlarla dua var. Amma bu gün bəziləri Məsihin qurbangahından münaqişə, müharibə və ya Ermənistan daxilində zorakılıq təbliğ etmək üçün istifadə edir, Ermənistanın qanunvericiliyinin sərhədlərini aşırlar və bu heç bir demokratik ölkədə qəbul edilə bilməz”.
Alpər Mövludoğlu
Ordu.az