Buna uyğun olaraq, Türkiyənin xarici işlər naziri Azərbaycan və Ermənistan arasında sülhün bərqərar olması üçün tarixi fürsətdən istifadə edildiyini bildirib. Türkiyənin xarici işlər naziri əlavə edib ki, üçüncü tərəflər prosesdə ədalətli və qərəzsiz iştirak etməlidir. Ekspertlər Fidanın bu fikrini Türkiyənin konkret olaraq Almaniyaya təqdim edilən Azərbaycana qarşı qərəzsiz olması tələbi kimi təqdim edir.
Almaniyanın Azərbaycan-Ermənistan danışıqlarında vasitəçilik kimi ciddi və ardıcıl təcrübəsi yoxdur, bir vaxtlar kansler Olaf Şolts Azərbaycan Prezidenti ilə Ermənistan Baş naziri arasında görüş keçirmək təşəbbüsü ilə çıxış edib, lakin Berlin prosesə başlamağa cəhd etsə də, daha da irəli gedə bilməyib. Almaniya, Azərbaycan və Ermənistan xarici işlər nazirlərinin görüşündə də əsaslı nəticə əldə olunmayıb.
Almaniyanın xarici işlər naziri Suriyada daxili vəziyyətin idarə olunmasının Ankara üçün prioritet olduğu bir şəraitdə Türkiyəyə səfər edib, lakin Türkiyə Xarici İşlər Nazirliyinin mənbəsi Berbok-Fidan danışıqları barədə heç nə deməyib. Bunun əvəzində o, Türkiyənin Ukrayna böhranının sülh yolu ilə həllinə töhfə verməyə hazır olduğunu bildirib.
Bu baxımdan, bəzi Qərb KİV-lərinin Şoltsun “Ukrayna nizamlanması üzrə təkliflərini təqdim etmək üçün yaxın bir neçə gün ərzində Moskvaya səfər edəcəyi” barədə yaydığı məlumat diqqət çəkir. Almaniya Xarici İşlər Nazirliyi bu xəbəri təsdiqləməyib, Rusiya prezidentinin mətbuat katibi Dmitri Peskov isə bildirib ki, Moskva Şoltsun səfəri ilə bağlı sorğu almayıb.
Almaniyada koalisiya hökumətinə etimad səsi verilməyib, yaxın vaxtlarda parlament seçkiləri keçiriləcək. Bu vəziyyətdə, təbii ki, Moskva Ukrayna nizamlanmasının “Şolts planı”nın müzakirəsində maraqlı ola bilməz. Rusiyada ABŞ prezidentinin andiçmə mərasimini, yeni administrasiyanın və Trampın diplomatik komandasının formalaşmasını gözləyirlər.
Suriyada Əsəd rejiminin devrilməsindən sonra Türkiyə öz modelini təqdim etməyə çalışır və bu nöqteyi-nəzər, xüsusən də Avropa İttifaqında ciddi təsəvvür yaradıb.
Brüsselin, təbii ki, öz praqmatik hesablaması var: hər hansı bir Suriya tənzimləməsi onu Əsəd rejimindən olan qaçqınların ehtiyaclarını qarşılamaqdan azad edir və miqrasiya təhlükəsini böyük ölçüdə həll edir. Lakin Ankara, son diplomatik istinadlardan göründüyü kimi, özünü Suriya ilə məhdudlaşdırmayacaq. Ərdoğan Bakı və İrəvan arasında sammit təşkil etməyə və Azərbaycan-Ermənistan müqaviləsinin imzalanmasına təkan verəcəkmi?
Fidan Azərbaycanla Ermənistan arasında üçüncü tərəflərin ədalətli və qərəzsiz olmadığını deyirsə, deməli mövcud vəziyyət Azərbaycan və Ermənistanın qarşılıqlı razılaşmasına buraxılır.
Firuz Bağırov
Ordu.az
