Ordu.az xəbər verir ki, bu barədə Polşanın baş naziri Donald Tusk məlumat verib.
Məlumata görə, təklif Polşanın həm yeni nəsil insansız döyüş sistemlərinin istehsal zəncirinə qoşulmasını, həm də NATO-nun şərq cinahında hava gücü infrastrukturunda mühüm rol oynamasını nəzərdə tutur.
“Shield AI” tərəfindən hazırlanmış X-BAT şaquli qalxma və enmə qabiliyyətinə malik avtonom döyüş təyyarəsidir. Şirkət hələ seriyalı istehsal mərhələsinə keçməyən proqram çərçivəsində Polşa müdafiə və aviasiya şirkətlərini inkişaf və istehsal proseslərinə cəlb etmək niyyətindədir.
Donald Tusk bildirib ki, “Shield AI” Polşaya həm X-BAT proqramında sənaye tərəfdaşlığı, həm də Avropadakı F-16 istifadəçilərinə xidmət göstərəcək mühərrik dəstək mərkəzinin yaradılmasını təklif edib.
Mütəxəssislər hesab edirlər ki, bu təşəbbüs Polşanın yalnız texniki xidmət və montaj işləri ilə kifayətlənməyərək gələcəyin hava platformalarının hazırlanmasında da iştirak etməsinə imkan yarada bilər.
Layihənin ikinci hissəsini isə “General Electric” şirkətinin F110 mühərrikləri üçün Polşada regional texniki xidmət və dəstək mərkəzinin yaradılması təşkil edir. F110 mühərrikləri hazırda çoxsaylı F-16 və F-15 təyyarələrində istifadə olunur.
“Shield AI” şirkətinin məlumatına görə, X-BAT platforması Hivemind süni zəka arxitekturası üzərində qurulur. Sistem GPS siqnallarının bloklandığı, rabitənin kəsildiyi və intensiv radioelektron mübarizə şəraitinin hökm sürdüyü mühitlərdə fəaliyyət göstərmək üçün nəzərdə tutulur.
Beləliklə, məlumat bağlantısı itirildikdə belə platforma əvvəlcədən müəyyən edilmiş tapşırıq parametrlərinə uyğun şəkildə əməliyyatlarını davam etdirə biləcək.
Şirkət 2026-cı ildə ilk şaquli qalxma və enmə sınaqlarını keçirməyi, 2028-ci ildə döyüş qabiliyyətli prototipləri təqdim etməyi və 2029-cu ildə istehsal planlamasına başlamağı nəzərdə tutur.
X-BAT platformasında “General Electric” tərəfindən hazırlanmış F110-GE-129 forsajlı turboreaktiv mühərrikdən istifadə olunur. Təyyarənin 3700 kilometrdən artıq uçuş məsafəsinə və 50 min futdan çox əməliyyat hündürlüyünə çatması planlaşdırılır.
Platformanın ən diqqətçəkən xüsusiyyətlərindən biri uçuş-eniş zolağına ehtiyacı aradan qaldıran əməliyyat konsepsiyasıdır. X-BAT xüsusi hazırlanmış Mobil Buraxılış və Qəbul Platforması vasitəsilə şaquli qalxa bilir.
Missiya başa çatdıqdan sonra isə irəli uçuş rejimindən şaquli vəziyyətə keçərək eyni platformaya tam avtonom şəkildə eniş edir.
“Shield AI” X-BAT layihəsini NATO-nun Çevik Döyüş Yerləşdirməsi konsepsiyasına uyğun şəkildə hazırlayır. Uçuş-eniş zolağına ehtiyac duymayan platforma avtomobil yollarından, müvəqqəti bazalardan, limanlardan və logistika mərkəzlərindən fəaliyyət göstərə biləcək.
Şirkət hesab edir ki, bu xüsusiyyət xüsusilə Rusiya və Belarusun uzaqmənzilli raket təhdidi altında olan NATO-nun şərq cinahı ölkələri üçün böyük əhəmiyyət daşıyır.
Sevinc Əliyeva
Ordu.az
