ABŞ və İran çərşənbə günü erkən saatlarda atəşkəs razılaşmasına gəlsə də, İsrailin Livana hücumlarından sonra və Tehranın Beyruta hücumlara görə gəmilərə icazə verməkdən imtina etməsi fonunda razılaşmanın icrası ilə bağlı qeyri-müəyyənlik davam edir.
Hörmüz boğazı açıldı, yoxsa məhdudlaşdırıldı? ABŞ-nin normallaşma iddialarına baxmayaraq İran ziddiyyətli siqnallar göndərir
İranın yarırəsmi “Fars News” agentliyi bildirib ki, İsrailin Livana zərbələrindən sonra Hörmüz boğazından keçən neft tankerləri dayandırılıb.
Bu hadisə İsrailin Livanın paytaxtına qarşı bir sıra gözlənilməz hücumlar həyata keçirdiyi və azı 89 nəfərin öldürüldüyü vaxt baş verib. Pakistan Livanın atəşkəs razılaşmasının bir hissəsi olduğunu bildirsə də, İsrail atəşkəsə baxmayaraq Livana zərbələri dayandırmağa razılaşmadığını vurğulayıb.
Beyruta hücumlar 24 saat belə keçməmiş sülh prosesini pozmaq təhlükəsi yaradır, çünki İran razılaşmadan çıxmaqla hədələyir.
Yaxın Şərq münaqişəsində əsas mövzulardan biri olan Hörmüz boğazının açılması sülh razılaşmasının əsas məqamlarından biri idi. Lakin çərşənbə günü razılaşmanın ilk saatlarında Hörmüz əsasən bağlı qaldı, çünki gəmiçilik xidmətləri bildirdi ki, dənizdə qalmış bir gəmi İran donanmasından təhdid mesajları alıb.
İran donanması gəmiləri təhdid edir
“Reuters”in gəmiçilik mənbələrinə istinadən yaydığı məlumata görə, İran donanması Tehranın icazəsi olmadan Hörmüzdən keçməyə çalışan gəmiləri məhv etməklə hədələyib və dar boğazdan keçidin bağlı qaldığını bildirib.
“Dənizə daxil olmağa çalışan hər hansı gəmi ... hədəf alınacaq və məhv ediləcək...”, - deyə İran donanmasının mesajında qeyd edilir.
Hazırda təxminən 3000 gəmi Hörmüz boğazından keçmək üçün növbə gözləyir.
Hörmüzün açılması sülh danışıqlarından asılıdır
İranın Çindəki səfiri Əbdolreza Rəhmani Fəzli bildirib ki, Hörmüz boğazının açılması ilə bağlı hər hansı qərar tam şəkildə ABŞ ilə aparılan sülh danışıqlarının nəticələrindən asılı olacaq.
“İran təzyiqi azaltmaq və gəmilərin keçidinə imkan vermək üçün tədbirlər görəcək, lakin Hörmüz boğazının tam açılıb-açılmayacağı danışıqların nəticələrindən asılı olacaq”, - deyə Fəzli PTI-yə istinadən bildirib.
O əlavə edib ki, İran boğazdan təhlükəsiz keçidi təmin etmək üçün qonşu ölkələrlə əməkdaşlıq edəcək, lakin “əsas təhlükəsizlik zəmanəti İran tərəfindən veriləcək”.
Sevinc Əliyeva
Ordu.az
