Ordu.az “Defense News”a istinadən xəbər verir ki, indiyə qədər İspaniya alyansın ən az müdafiə xərcləri edən ölkələri arasında olub və ölkənin ümumi iqtisadi gücünün cəmi 1,3%-i orduya ayrılıb.

Müdafiə xərclərindəki 10,5 milyard avroluq (12 milyard dollar) artım, İspaniyanın bu ilki ümumi xərclərini 34 milyard avroya (39 milyard dollar) yüksəldəcək.

İlkin hədəf 2029-cu il idi

Madrid əvvəlcə 2029-cu ilə qədər müdafiə xərclərinin ÜDM-in 2%-nə çatmasını planlaşdırırdı, lakin proqnozlaşdırılan maliyyə axını hədəfə 2025-ci ildə çatılacağını göstərir.

Artan hərbi büdcəni elan edən Pedro Sançes bildirib ki, vəsaitin böyük bir hissəsi – təxminən 90%-i – İspaniya daxili iqtisadiyyatını stimullaşdıracaq. O, ölkənin “pasisvist” olaraq qalmağa davam etdiyini, lakin artan hərbi hazırlığın “Avropaya hücum etməyi düşünə biləcək” qüvvələr üçün çəkindirici olacağına ümid etdiyini vurğulayıb.

Sançes vəsaitin pandemiya sonrası bərpa fondlarından, İspaniyanın güclü iqtisadi artımı səbəbilə hökumətin yığımlarından və büdcədə artıq ehtiyac olmayan bir neçə maddədən təmin olunacağını deyib.

Baş nazir əlavə edib ki, əlavə vəsaitin beşdə birindən az hissəsi “ənənəvi mənada silah alınması” üçün istifadə olunacaq.

Planın detalları

10,5 milyard avroluq (12 milyard dollar) artımın 35%-i hərbçilərin iş şəraitinin yaxşılaşdırılmasına, 31%-dən çoxu yeni telekommunikasiya texnologiyaları və kibertəhlükəsizliyə, təxminən 19%-i müdafiə və çəkindiricilik vasitələrinə və 17%-ə yaxını isə fövqəladə hallar və təbii fəlakətlərin idarə edilməsinə yönəldiləcək.

İspaniya iqtisadiyyatı son illərdə Qərbin böyük hissəsinə nisbətən daha yaxşı performans göstərir. 2024-cü ildə ÜDM 3,2% artaraq Avrozonanın ən sürətlə böyüyən iqtisadiyyatı olub. Ölkə 2020-ci ildən bəri prioritetlərini əsasən hərbi xərclərə deyil, sosial məsələlərə və sərvətin ədalətli bölüşdürülməsinə yönəldən mərkəz-sol hökumət tərəfindən idarə olunur.

İspaniyanın hərbi xərclərindəki artım Rusiyanın Ukraynanı genişmiqyaslı işğalından sonra Avropada yaşanan tarixi bir dönüşün davamıdır. Qitə üzrə müdafiə büdcələri o vaxtdan bəri əhəmiyyətli dərəcədə artıb və ötən il Aİ-də hərbi xərclər ümumilikdə 326 milyard avro (374 milyard dollar) və ya ÜDM-in 2%-dən bir az az səviyyədə olub.

NATO hədəfi

ABŞ-nin sabiq prezidenti Donald Tramp kifayət qədər xərcləməyən üzv dövlətlər üçün NATO müqaviləsi çərçivəsində kollektiv təhlükəsizliyi dəfələrlə sual altına almışdı. 2%-lik hədəf Rusiyanın Ukraynanın Krım yarımadasını ilhaq etməsindən sonra 2014-cü ildə alyans liderləri tərəfindən rəsmi olaraq qəbul edilib, lakin bu rəqəm ilk dəfə 2006-cı ildə qeyri-rəsmi şəkildə öhdəlik kimi götürülmüşdü.

İyunda Haaqada keçiriləcək NATO sammitində hədəfin 3%-ə yüksəldilməsi gündəmdədir.

Sevinc Əliyeva
Ordu.az