Ordu.az xəbər verir ki, layihə bir sıra çoxillik sursat müqavilələrinin təsdiqini, eləcə də daha əvvəl ləğv edilməsi planlaşdırılan E-7 “Wedgetail” erkən xəbərdarlıq və idarəetmə təyyarəsi proqramının yenidən maliyyələşdirilməsini ehtiva edir.
Məlumata görə, müdafiə büdcəsinin 248,3 milyard dolları satınalmalara, 221 milyard dolları tədqiqat və inkişaf fəaliyyətlərinə, 335,3 milyard dolları əməliyyat və texniki xidmətə, 204,1 milyard dolları isə şəxsi heyətin təminatına ayrılacaq.
Layihədə sursat istehsalı əsas prioritetlərdən biri kimi göstərilir. Bu məqsədlə PAC-3, THAAD və “Tomahawk” daxil olmaqla mühüm sursatların alınmasına 10,6 milyard dollar, aşağı xərcli sursatların tədarükünə isə 836 milyon dollar ayrılması nəzərdə tutulur.
Qanun layihəsi F-35 proqramının maliyyələşdirilməsi üçün 6,9 milyard dollar və “Golden Dome” raketdən müdafiə təşəbbüsü üçün 379,9 milyon dollar vəsait ayırır.
Sənəddə həmçinin ABŞ müdafiə sənayesinin gücləndirilməsi məqsədilə Müdafiə İstehsalı Qanunu (DPA), Strateji Kapital Ofisi (OSC) və Sənaye Bazasının Təhlili və Davamlılığı (IBAS) proqramlarına ümumilikdə 2,9 milyard dollardan çox vəsait ayrılır.
İnsansız sistemlərə xüsusi diqqət yetirilərək Müdafiə Avtonom Döyüş Qrupuna (DAWG) 1 milyard dollar, Birgə İdarələrarası Tapşırıq Qrupu 401-ə isə 1,4 milyard dollar ayrılması planlaşdırılır.
Layihənin ən diqqətçəkən məqamlarından biri ABŞ Hərbi Hava Qüvvələrinin E-7 “Wedgetail” proqramına yenidən maliyyə ayrılmasıdır. Əvvəlcə proqramın 2027-ci maliyyə ilində bağlanması nəzərdə tutulsa da, Pentaqon rəhbərliyinin mövqeyini dəyişməsindən sonra komitə E-7 proqramının inkişafı üçün təxminən 1,6 milyard dollar vəsait ayırıb.
Bundan başqa, 15 ədəd KC-46 yanacaqdoldurma təyyarəsi üçün 3,5 milyard dollar, 24 ədəd F-15EX qırıcısı üçün 2,6 milyard dollar ayrılıb. Layihədə B-21 “Raider” bombardmançılarının alınmasına 2,2 milyard dollar, Birgə Döyüş Təyyarəsi (CCA) proqramına isə 977 milyon dollar vəsait nəzərdə tutulur.
ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələri üçün 21 gəminin tikintisinə ümumilikdə 56,7 milyard dollar ayrılması planlaşdırılır. Bu məbləğ “Columbia” sinfinə məxsus ballistik raket daşıyan sualtı qayıq, iki “Virginia” sinfinə məxsus hücum sualtı qayığı, bir FF(X) freqatı, bir “Arleigh Burke” sinfinə məxsus esmines və digər platformaların maliyyələşdirilməsini əhatə edir.
Layihədə ABŞ Kosmik Qüvvələri üçün 20 kosmik buraxılış xidmətinə 3,7 milyard dollar, iki GPS III “Follow On” peykinə isə 680,9 milyon dollar ayrılması nəzərdə tutulur. ABŞ Quru Qoşunları üçün əlavə UH/HH-60M “Black Hawk” helikopterlərinə 493 milyon dollar, CH-47F Block II “Chinook” helikopterlərinə 456 milyon dollar ayrılması planlaşdırılır.
Bundan əlavə, 22 ədəd M1A2 SEP “v3 Abrams” tankının modernləşdirilməsinə 655 milyon dollar, Zirehli Çoxməqsədli Platforma (AMPV) proqramına isə 1,1 milyard dollar vəsait nəzərdə tutulub.
Lakin layihə Konqresdə mübahisələrə səbəb olub. Demokrat Partiyasından olan qanunvericilər müdafiə büdcəsinin rekord həddə artırılmasının təhsil və digər sosial sahələrə ayrılan vəsaitlərin azalması hesabına həyata keçirildiyini bildirərək buna etiraz ediblər.
Nümayəndələr Palatasının Müdafiə Alt Komitəsinin yüksəkvəzifəli demokrat üzvü Betti Makkollum bildirib ki, müdafiə xərclərinə ayrılan vəsaitin 1 trilyon dolları keçməsi ölkənin gələcək işçi qüvvəsi, təhsil sistemi və diplomatik təşəbbüsləri hesabına başa gəlməməlidir.
Sevinc Əliyeva
Ordu.az
