Ordu.az xəbər verir ki, bu barədə Ermənistanın “168.am” nəşri “Qarabağ əvəzinə Azərbaycan benzini: Türkiyə və Azərbaycan Ermənistan bazarında necə mövqe tutur?” başlıqlı məqaləsində yazıb.
Nəşr qeyd edib ki, böyük miqdarda türk malları Ermənistana idxal olunub və satılıb.
“Əvəzində isə Ermənistandan Türkiyəyə ixrac demək olar ki, olmayıb. Həcm baxımından bu göstəricilər türk idxalı ilə müqayisədə cüzi olub: ildə cəmi bir neçə yüz min və ya bir neçə milyon dollar. Halbuki Türkiyədən idxal yüz milyonlarla dollar təşkil edib.
Bundan əsasən Türkiyə iqtisadiyyatı faydalanıb. Türk mallarının idxalı vasitəsilə Ermənistan hər il yüz milyonlarla dollar həcmində dolayı sərmayə yatırıb. Bunun qarşılığında isə ucuz mallar əldə edib ki, bunlar da tez-tez yerli istehsalçılar üçün problemlər yaradıb və onları bazardan sıxışdırıb çıxarıb. Buna baxmayaraq, hakimiyyət yerli istehsalçıları qorumaq və rəqabət qabiliyyətini artırmaq üçün heç nə etməyib”, - deyə KİV qeyd edib.
Nəşr bildirib ki, bu gün də sərhədlər bağlı olsa da, Türkiyədən Ermənistana böyük həcmdə idxal davam edir.
“Sərhədin açılması ilə bağlı tez-tez danışılır, amma o hələ də bağlı qalır və yalnız bəzi hallarda müvəqqəti açılıb yenidən bağlanır.
Gözləyirlər ki, Ermənistanın hazırkı hakimiyyəti Azərbaycanın bütün tələblərini tam yerinə yetirsin, bundan sonra sərhəd açılsın. Amma hələ də sual altındadır: sərhədin bağlı qalması, yoxsa açılması Ermənistan üçün daha sərfəlidir?
Bağlı sərhəd şəraitində belə, Türkiyə Ermənistan bazarında özünü rahat hiss edir.
Ötən il Türkiyədən idxal 368 milyon dollardan çox olub ki, bu da əvvəlki illə müqayisədə 32 milyon dollar çoxdur. Ermənistanın ümumi ticarətinin azaldığı bir şəraitdə Türkiyədən idxal təxminən 10% artıb”, - deyə məqalədə vurğulanıb.
Müəllif bildirib ki, bu il də idxal davam edir: yanvarda 25,5 milyon dollar təşkil edib, halbuki ötən ilin eyni dövründə bu rəqəm 16,7 milyon idi, yəni 52%-dən çox artım qeydə alınıb.
“Həmişə olduğu kimi, bu ticarət də birtərəfli olub: 25,5 milyon dollarlıq idxala qarşılıq ixrac sıfırdır. Ermənistanın hakimiyyətinin Türkiyə ilə yaxınlaşma cəhdlərinə baxmayaraq, erməni malları Türkiyə bazarında yer tapmayıb.
Ötən il Türkiyəyə ixrac cəmi 473 min dollar olub ki, bu da əvvəlki ildən cəmi 60 min dollar çoxdur. Türkiyə ilə birtərəfli ticarətdən sonra indi də Azərbaycanla ticarətə yenə birtərəfli şəkildə başlanılıb.
Onilliklər ərzində rəsmi statistikada Ermənistan-Azərbaycan ticarəti sıfır olub. Ayrı-ayrı illərdə epizodik hallar olsa da, tezliklə yoxa çıxıb. Qarabağın itirilməsi bahasına, nəhayət, Azərbaycanla ticarətə başlanılıb”, - deyə nəşr yazıb.
Müəllif qeyd edib ki, ötən ilin sonundan etibarən Azərbaycandan neft məhsulları idxal edilir. İlk partiya dekabrda gəlib.
“Benzin qiymətlərinin bir qədər ucuzlaşması bununla əlaqələndirilsə də, sonradan məlum olub ki, qiymət azalması beynəlxalq bazarlardakı dəyişikliklərlə bağlıdır, Azərbaycan benzini ilə yox.
Rəsmi statistikaya görə, ötən ilin dekabrında Azərbaycanla ticarət 873,4 min dollar olub və bu, yalnız idxal şəklində ilin yeganə göstəricisidir. Bu ilin yanvarında isə təxminən 2,7 milyon dollarlıq ticarət həyata keçirilib, yenə də yalnız neft məhsullarının idxalı formasında olub. Dekabr və yanvar ayları üzrə ümumi idxal təxminən 3,6 milyon dollar təşkil edib. Əvəzində isə Ermənistandan Azərbaycana ixrac sıfır olub.
Beləliklə, Ermənistan və Azərbaycan arasında formalaşan ticarət münasibətləri tamamilə birtərəflidir. Hakimiyyət qarşılıqlı ticarət görüntüsü yaratmağa çalışsa da, reallıq fərqlidir. Türkiyə və Azərbaycan bazarlarında erməni malları yoxdur, əvəzində isə həmin ölkələrin məhsulları Ermənistan bazarında mövqelərini genişləndirir. Bu prosesin sonunun necə olacağı isə hələlik qeyri-müəyyəndir”, - deyə müəllif bildirib.
Alpər Mövludoğlu
Ordu.az
