Ordu.az xəbər verir ki, bu barədə “South China Morning Post” nəşri yazıb.

Nəşrin məlumatına görə, son dövrlərə qədər şirkətlər daha sürətli, dayanıqlı və ucuz robot platformaları hazırlamaq uğrunda rəqabət aparırdılar. Hazırda isə əsas diqqət robotların ətraf mühiti dərk etməsinə və müstəqil qərarlar qəbul etməsinə imkan verən süni zəka sistemlərinə yönəlib.

Mütəxəssislərin fikrincə, müasir insanabənzər robotların mexaniki hissəsi tədricən standart texnologiyaya çevrilir. Bir çox Çin şirkəti artıq insanabənzər robotları seriya istehsal edə bilir. Bununla belə, əsas problem gözlənilməz situasiyalara uyğunlaşa bilən intellektual sistemlərin yaradılması olaraq qalır.

Məhz buna görə aparıcı istehsalçılar “Görmə-Dil-Fəaliyyət” (Vision-Language-Action) adlanan modellərə böyük sərmayələr yatırırlar.

Bu sistemlər robotlara yalnız əvvəlcədən proqramlaşdırılmış əmrləri yerinə yetirmək deyil, həm də ətraf mühiti təhlil etmək, insan göstərişlərini anlamaq və tapşırığın icrası üçün ən uyğun üsulu müstəqil seçmək imkanı verir.

Bu sahədə nümunələrdən biri “Dobot” şirkətidir. Şirkət özünün “Atom” insanabənzər robotu üçün “Dobot-VLA” modelini hazırlayıb. Tərtibatçıların iddiasına görə, robot mürəkkəb iş ssenarilərini tanıya, qeyri-müəyyən göstərişləri anlaya və insanın daimi nəzarəti olmadan qərarlar qəbul edə bilir.

Çin hökuməti də sahənin inkişafını sürətləndirməyə çalışır. 2026-cı il fevralın ayında ölkə insanabənzər robotlar və bədənləşdirilmiş süni zəka sistemləri üçün ilk milli standartlar paketini təqdim edib. Sənəd intellektual modellərin və hesablama sistemlərinin hazırlanmasından başlayaraq təhlükəsizlik, etika və praktiki tətbiq məsələlərinə qədər bu texnologiyaların bütün həyat dövrünü əhatə edir.

Standartların hazırlanmasında 120-dən çox elmi müəssisə və şirkət iştirak edib. Bununla belə, ekspertlər hesab edirlər ki, sektor hələ də özünün “ChatGPT anı”ndan uzaqdır. Yəni texnologiyanın kütləvi və geniş yayılacağı mərhələyə çatması üçün hələ vaxt lazımdır.

Robotların öyrədilməsi üçün keyfiyyətli məlumat bazalarının çatışmazlığı qalır, real həyatdakı tapşırıqlar isə laboratoriya nümayişlərindən xeyli mürəkkəbdir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, universal ev köməkçilərinin və ya tam avtonom işçi robotların gündəlik həyata daxil olması üçün hələ illər tələb oluna bilər.

Buna baxmayaraq, inkişaf tempi diqqətçəkicidir. Çin artıq dünyada insanabənzər robot istehsalının ən böyük ekosistemlərindən birinə malikdir və dövlətlə özəl sektorun investisiyaları həm fiziki platformaların, həm də onların intellektual sistemlərinin paralel inkişafına imkan yaradır.

Analitiklərin fikrincə, gələcəkdə ölkələr arasındakı rəqabəti ən yaxşı görünüşə malik robotu kimin hazırlaması deyil, həmin robotu müstəqil düşünməyə və fəaliyyət göstərməyə kimin daha yaxşı öyrədə bilməsi müəyyən edəcək.

Sevinc Əliyeva
Ordu.az