Mayın 4-də Rusiya Prezidentinin mətbuat katibi Dmitri Peskov bildirib ki, hərbi paradın keçirilməsi ilə əlaqədar Moskva mayın 8-9-da atəşkəs elan edir və ümid edir ki, Ukrayna tərəfi buna müsbət cavab verəcək. Həmin gün Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski “Telegram”da paylaşım edərək qeyd edib ki, Kiyev “atəşkəslə bağlı rəsmi təklif almayıb”. O, öz növbəsində mayın 6-sı saat 00:00-dan etibarən atəşkəsin tətbiq olunmasını təklif edib.

May paradı ilə əlaqədar iki günlük atəşkəs ideyası Rusiya Prezidenti Vladimir Putin tərəfindən ABŞ Prezidenti Donald Trampla telefon danışığı zamanı müzakirə olunub. Ekspertlərin əksəriyyəti bunu belə qiymətləndirib ki, “Putin Trampdan Zelenskiyə təsir etməyi xahiş edib ki, parad pozulmasın”. Son günlərdə Kiyev və Vaşinqton arasında heç bir açıq təmas baş tutmayıb.

Bu il Moskvanın Qırmızı meydanında keçiriləcək hərbi paradda zirehli texnika və raket-artilleriya sistemləri nümayiş etdirilməyəcək, lakin hərbi hava qüvvələrinin döyüş təyyarələrinin “səmanı Rusiya dövlət bayrağının rənglərinə boyayacağı” planlaşdırılır. Bununla belə, məsələ faşizm üzərində qələbənin simvoludur və onun pozulması Vladimir Putin üçün simvolik əhəmiyyət daşıyacaq.

Ukrayna tərəfi üçün də, görünür, Moskva paradının əhəmiyyəti eynidir, lakin əks mənada: əgər parad baş tutmasa, bu, Rusiyanın “müharibədə uduzduğunu” göstərəcək. Moskva Zelenskinin bu “gənclik” üslubundakı davranışına mayın 5-nə keçən gecə Odessaya raket zərbələri ilə cavab verib. Digər şəhərlər də hədəfə alınıb, lakin Odessaya endirilən zərbələr, görünür, yenə də simvolik xarakter daşıyır.

Volodimir Zelenski bildirib ki, yay hərbi əməliyyatlarının nəticəsindən asılı olaraq Putin qərar verəcək, ya danışıqlar yolunu seçəcək, ya da müharibəni davam etdirəcək. Zelenski, ehtimal ki, danışıqların onun təsəvvür etdiyi kimi baş tutmayacağına əmindir. Sual isə bundan ibarətdir: Ukraynanın, əslində isə daha geniş mənada Avropanın gələcəyini kim müəyyən edəcək, Avropa “söz haqqı” əldə edəcəkmi?

Asif Cəfərov
Ordu.az