NATO şimalı Rusiya və Çindən qorumaq məqsədilə Arktikada bir sıra təlimlər və planlaşdırılmış yerləşdirmələr vasitəsilə mövcudluğunu artırır.
Şimaldakı bu artan mövcudluğun bir hissəsi olaraq Böyük Britaniya Norveçə əlavə qoşun göndərir, eyni zamanda arktik müharibə üzrə ixtisaslaşmış yeni ekspedisiya qüvvəsi yaradır.
Kral Dəniz Piyadaları NATO-nun şimal cinahını qoruyur
Qrenlandiya ətrafında yaranmış mübahisələr və onun ABŞ tərəfindən mümkün əldə edilməsi ilə bağlı müzakirələrdən sonra Arktika mövzusu yenidən gündəmə gəlib. Arktika strateji əhəmiyyətə malik məkandır. Donmuş ərazi böyük təbii resurslara malikdir və eyni zamanda mühüm ticarət marşrutları vəd edir. Rusiya və Çin bu donmuş ərazi və onun altındakı sərvətlər uğrunda rəqabət aparırlar. Bölgənin təhlükəsizliyini gücləndirmək üçün Böyük Britaniya hərbi öhdəliklərini artırır.
Keçən çərşənbə günü Böyük Britaniyanın müdafiə naziri Con Hili Arktika dairəsində, Norveçin şimalında yerləşən “Viking” düşərgəsində Kral Dəniz Piyadaları komandoslarını ziyarət edib. O təsdiqləyib ki, Norveçdə yerləşdirilən Britaniya qoşunlarının sayı üç il ərzində 1 000 nəfərdən 2 000 nəfərə çatdırılaraq ikiqat artırılacaq. Bu il Britaniya ordusu ön bazaya təxminən 1 500 Kral Dəniz Piyadası, onların quru texnikası və hava vasitələri ilə birlikdə yerləşdirəcək.
“Viking” düşərgəsi 2023-cü ildən bəri Norveçin şimalında yerləşən Britaniyanın ekspedisiya hərbi bazasıdır. İsveç və Finlandiya sərhədləri yaxınlığında, Överbüqd kəndinin yanında yerləşən baza Rusiya sərhədindən cəmi 225 mil məsafədədir. Rusiyaya bu yaxınlıq o deməkdir ki, Moskva ilə münaqişə baş verərsə, “Viking” düşərgəsində yerləşdirilən Kral Dəniz Piyadaları NATO-nun müdafiəsinin ön xəttində olacaqlar.
Sentyabr ayında London və Oslo diplomatik və hərbi münasibətləri dərinləşdirmək məqsədilə tarixi ikitərəfli saziş imzalayıblar. “Lunna House” sazişi çərçivəsində Norveç Böyük Britaniyadan beş ədəd “Type 26” freqatı alacaq və Britaniya ordusu Skandinaviya ölkəsində ilboyu fəaliyyət göstərəcək. Bu sazişdən əvvəl Böyük Britaniyanın Komando Qüvvəsi hər qış Norveçə arktik müharibə təlimləri və Norveç ordusu, eləcə də digər NATO qüvvələri ilə birgə manevrlər üçün yerləşdirilirdi.
NATO-nun Arktikadakı döyüş strukturu gücləndirildi
Böyük Britaniyanın rəhbərlik etdiyi Birgə Ekspedisiya Qüvvələrinin tərkibində yüzlərlə hərbçi İslandiya, Danimarka boğazları və Norveç ərazisinə yerləşdiriləcək. Bu qüvvələrin məqsədi Arktika, Uzaq Şimal və Şimali Atlantikada çəkindirmə və müdafiəni gücləndirməkdir.
“Müdafiəyə tələblər artır və Rusiya Arktika və Uzaq Şimalın təhlükəsizliyi üçün Soyuq müharibədən bəri gördüyümüz ən böyük təhdidi yaradır. Biz Putinin bölgədə hərbi mövcudluğu sürətlə bərpa etdiyini, o cümlədən Soyuq müharibə dövrünə aid köhnə bazaları yenidən açdığını görürük”, - deyə Hili hökumətin yaydığı açıqlamada bildirib.
Kral Dəniz Piyadaları Britaniya ordusunun əsas amfibiya və arktik müharibə üzrə ixtisaslaşmış qüvvəsidir. Yüngül piyada xüsusi əməliyyat bölməsi olan Kral Dəniz Piyadaları həm quruda, həm də dənizdə fəaliyyət göstərə bilir.
Kral Dəniz Piyadaları İkinci Dünya müharibəsindən etibarən Norveçə yerləşdirilir, həmin dövrdə onlar Skandinaviya ölkəsində alman işğal bazalarına reydlər həyata keçirmişdilər.
“Böyük Britaniya Arktika və Uzaq Şimalın qorunması üçün səylərini artırır, Norveçdəki qoşunlarımızın sayını ikiqat artırır və NATO müttəfiqləri ilə birgə təlimləri genişləndirir”, - deyə Hili əlavə edib.
Britaniya ordusu NATO və Avropa təhlükəsizliyi çərçivəsində fəal iştirakını davam etdirir.
Sevinc Əliyeva
Ordu.az