Rejim əleyhdarı silahlı qruplar noyabrın 27-dən Hələbə qarşı hücumların qarşısını almaq üçün əməliyyata başlayıblar. Müxalif qüvvələr ilk gündə Suriya ordusunun nəzarətində olan 23 kənd və qəsəbəni nəzarətə götürüblər. Bu yeni hücum dalğası ilə müxalif qüvvələr illər sonra ilk dəfə Hələbin şəhər sərhədlərinə daxil olublar. 9 bölgənin nəzarət altında olması ilə Hələb şəhər mərkəzinə olan məsafə 9 kilometrə enib.
Əməliyyatın ilk günü
Müxalif qüvvələr noyabrın 27-də ilk 9 yaşayış məntəqəsini ələ keçirdikdən sonra Bəşər Əsədin Şərqi Hələbdəki mühüm hərbi bazalarından biri olan 46-cı Alayın iqamətgahını ələ keçiriblər. Suriya ordusu müxalif qüvvələrin keçirdiyi əməliyyat nəticəsində cavab versə də, geri çəkilməli olub. Daha sonra bölgənin Adcel və Əncərah kəndlərinə nəzarət müxalif qüvvələrin əlinə keçib. Bölgədə baş verən qarşıdurmalar nəticəsində müxalif qüvvələr Rusiya istehsalı olan 2 ədəd BMP-1 Zirehli Personal Daşıyıcısını (ZPD) və 1 tankı ələ keçiriblər. Müxalif qüvvələr sonrakı saatlarda Hauta və Basratun kəndlərini də ələ keçiriblər.
Eyni gün müxalif qüvvələr Suriya ordusunun Hota kəndində idarə olunan tank əleyhinə raket anbarını ələ keçiriblər. Müxalif qüvvələr həmçinin Çin istehsalı olan “Smaug J1-1500” antidron sistemini ələ keçiriblər. Çin istehsalı sistemlərlə Hələbin qərbində yerləşən Kabtan əl-Cəbəl bölgəsində 1 ədəd T-72 tankı və 1 BMP-1 ZPD ələ keçirilib.
Müxalif qüvvələr Şərqi Hələb bölgəsində 46-cı Alayın şəhərciyinin şimalında yerləşən Urm əl-Suqra kəndini də nəzarətə götürüblər. Müxtəlif mənbələr tərəfindən paylaşılan videolarda müxalif qüvvələrin Suriya ordusuna qarşı turboreaktiv mühərrikə malik kamikadze tipli Pilotsuz Uçuş Aparatından (PUA) istifadə etdiyi görüntülənib. Müxalif qüvvələr həmçinin Qərbi Hələbin Avecel kəndində T-72 tankını ələ keçiriblər.
Günün qalan vaxtlarında müxalif qüvvələr Kəfr Naha, Urem əl-Kubra və Mohandiseen kimi kəndləri də nəzarətə götürüblər. İlk gündəki hücumlar nəticəsində 23 yaşayış məntəqəsi müxalif qüvvələr tərəfindən nəzarətə götürülüb, Hələb şəhər mərkəzinə olan məsafə 9 kilometrdən 5 kilometrə enib.
Cümə axşamı, 28 noyabr
Günün ilk saatlarında Suriya müxalif qüvvələri Əl-Səadiyə kəndində “Kontakt-1” ERA-lara malik daha 1 T-72 tankını ələ keçiriblər. Müxalif qüvvələr Saraqib istiqamətindən Suriya ordusuna qarşı ikinci cəbhə açıblar və əvvəlcə Dadıx qəsəbəsi müxaliflərin nəzarətinə keçib. Qərbi Hələb cəbhəsində Arnaz, Şeyx Əli, Əl Radvan və Kəfr Dcum kəndləri ələ keçirilərkən, Saraqib xəttində Dabix, Kəfr Battix və Saraqib körpüsünə nəzarət müxalif qüvvələrə keçib.
Suriya ordusu əməliyyatın ikinci günündə də müxalif qüvvələr qarşısında hərbi itkilər verib. Əməliyyat zonasında 2 ədəd BMP-1 ZPD-si, 1 ədəd BMP-2 ZPD-si, 5 ədəd T-72 tankı, T-55 tankı, 1 ədəd ZSU-23-4 Hava Hücumundan Müdafiə (HHM) sistemi, onlarla FPV tipli PUA, 2 ədəd 2S1 “Gvozdika” haubitsası və çoxlu sayda top müxalif qüvvələr tərəfindən ələ keçirilib.
Davam edən əməliyyatlar zamanı İran mənbələri müxalif qüvvələrin Qərbi Hələbdəki əməliyyatları zamanı İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (SEPAH) briqada generalı Kiomar Purhaşiminin öldürüldüyünü bildirib. Bu gün ərzində Kəfr Naha kəndi tamamilə müxaliflərin nəzarətinə keçib. Habelə Rif əl-Mühəndisin 1, Cakid əl-Adas, Xan Əl-Asal Zerbeh, Alam Al Sihr, Kahraba, Başkakatin, Başhnatrah, Zerbeh, Babis, Barfoum, Hirbat Cezraya, Miznaz, Kefr Halep, Arada və Arbikh kəndləri müxalif qüvvələrin nəzarətinə keçib.
Cümə, 29 noyabr
Müxalif qüvvələr səhər saatlarında Qərbi Hələb bölgəsində yerləşən Anadan kəndini Suriya ordusu qüvvələrinin əlindən alıb. Müxalif qüvvələr Hələb yaxınlığında yerləşən Neyrab Hərbi Hava Limanına təşkil etdikləri hücum nəticəsində 1 ədəd “Mi-8/17” helikopterini məhv ediblər. Müxalif qüvvələr cümə günü səhər saatlarına qədər ümumilikdə 50 yaşayış məntəqəsinin nəzarət altına alındığını açıqlayıblar.
Suriyadakı Rusiya döyüş təyyarələri Azad Suriya Ordusu (ASO) tərəfindən nəzarət altına alınan Mareyə hava hücumu həyata keçirib. Ruslar Mareyə hava hücumu təşkil edərkən, müxalif qüvvələr əvvəlcə Zeytan, Halsa, Salhiye, Eyüp Kass, Talhiye, Ebu Kansah, Tel Karatin, Kusaybiye, Han Tuman və Bavabiye kəndlərini nəzarətə götürüblər. El Eys, Maarrat Dibsah, Han es-Sabil, El-Raşidin və Hərbi Araşdırma Mərkəzi də nəzarət altına alınaraq, Hələb şəhər mərkəzinə olan məsafə 600 metrə endirilib.
Bir tərəfdən cənubdan irəliləyən müxalif qüvvələr Serakib cəbhəsində rejim qüvvələrinə aid T-72 tankını ələ keçiriblər. Günün qalan yarısında Şughaydilah, Sabikiyah, El Hader, Tel Hadya, Tronba, Rasm el-Sahreec, Kousniya, Tell Mardikh, Serakib, Rasm el-Eis, Əş-Şeyx Əhməd və Abad kəndləri müxalif qüvvələr tərəfindən nəzarətə götürülüb.
Hələb şəhərinə daxil olublar
Günün ən mühüm hadisəsi müxalif qüvvələrin Hələbin qərbindən şəhərə daxil olmağa başlaması olub. Hələb Universiteti, Yeni Hələb, Həmədaniyyə, Tişrine 1070 Mənzilləri, Əl-Furqan, Salah Əd-Din, Hikmə kəndi, Mota və Uhud təpələri, Ez-Zəhra məhəlləsində yerləşən hərbi baza, Hələb Hərbi Kəşfiyyat Binası, Şuvehne təpəsi, Ramouse körpüsü, Maarat əl-Əqraf kəndi və Moqambo xəstəxanası, Əl-Qəzali, Şəba, Es-Sebil və Tişrin məhəllələri, Hələb valiliyi, Əs-Sükkari, Əl-Ənsari Məşhəd və Fardos rayonları müxalif qüvvələr tərəfindən nəzarətə götürülüb.
Şənbə, 30 noyabr
Müxalif qüvvələr Hələb şəhərində Şeyx Maksud və Eşrefiye məhəllələri istisna olmaqla, səhər saatlarında bütün bölgələri nəzarətə götürüblər. Hələbin şəhər mərkəzində bu inkişaflar davam edərkən, Serakibin şərqində yerləşən Salamin, Şeyx Mənsur, İnkirat, Luf və Şeyx İdris kəndləri müxalif qüvvələrin nəzarətinə keçib. Hələb bölgəsində bu hadisələr baş verərkən, İdlibin şərqindəki Əbu Duhur Hərbi Aviabazası müxalif qüvvələr tərəfindən ələ keçirilib.
Digər tərəfdən Suriya Milli Ordusu (SMO) da Əl-Bab şəhərinin cənubunda yerləşən Əbu Taltal, Tuman və Şemeviye kəndlərini rejim güclərindən ələ keçirib. Baş verənlər nəticəsində PKK/YPG terror təşkilatı Suriya ordusunun nəzarətində olan Tel Arn, Tel Hasel və Deyr Hafir ilə Serakibin şərqindəki El-Hafi bölgəsini nəzarətə götürüb. Müxalif qüvvələr Hələbin şimalında Hraytan, Hacyan, Bayanoun və Ratyan kəndlərini, Əl-Babın cənubunda isə Deyr Kak bölgəsini ələ keçirərək, əməliyyatlarını davam etdiriblər.
Hava limanlarına nəzarət PKK/YPG-yə keçib
PKK/YPG terrorçuları Suriya ordusu tərəfindən boşaldılan Küveyris hava limanı, Hələb hava limanı və Nublda nəzarəti ələ keçiriblər. Əl-Bab istiqamətindən irəliləyən müxalif qüvvələr Qətər, Arran və Tadifi tamamilə nəzarətə götürüblər. Cənubdan isə Maarrat ən-Numan şəhəri, Kafr-i Roman yaşayış məntəqəsi və Buveydir kəndi Suriya ordusundan alınıb.
Hələb ətrafında bu inkişaflar yaşanarkən, rejim qüvvələri Fərat çayı sahilində yerləşən Mesken bölgəsini YPG-yə təhvil veriblər. Əsəd rejiminin ərazilərini təhvil verməsindən sonra PKK/YPG qüvvələri Rəqqə, Mənbic və Hələbdəki bölgələrini birləşdirib. Digər tərəfdən müxaliflər Əl-Babın cənubundakı Ayişah kəndini rejimdən alıblar. Bundan sonra müxalif qüvvələr və PKK/YPG qüvvələri yenidən sərhəd qonşusu olublar. PKK/YPG Hələb şəhərinin mərkəzində Bustan və Hellok məhəllələrini müxalif qüvvələrdən ələ keçirib. PKK/YPG-nin Hələbdə irəliləməsindən sonra müxalif qüvvələr YPG/PKK-ya qarşı ümumi səfərbərlik elan edib.
Müxalif qüvvələr İdlibin cənubundakı Kafr Nabl və Has şəhərlərini ələ keçiriblər. Bundan başqa, Həmanın şimalında yerləşən Xan Şeyxun yaşayış məntəqəsi və onun ətrafındakı 10-dan çox kənd də müxalif qüvvələr tərəfindən ələ keçirilib. Günün yarısından sonra müxalif qüvvələr Küveyr hava limanını PKK/YPG və Əsəd güclərindən təmizləyərək, tam nəzarəti ələ keçiriblər. Günorta saatlarında Hələb şəhərinin mərkəzində yerləşən Hellok məhəlləsi müxalif qüvvələr tərəfindən nəzarətə götürülüb, Küveyris aviabazasında isə ZSU-23-4 “Şilka” özüyeriyən zenit silahı ələ keçirilib.
Hələb hava limanı müxalif qüvvələr tərəfindən nəzarətə götürülüb
Sonrakı saatlarda müxalif qüvvələr PKK/YPG-nin nəzarətində olan Hələb hava limanını ələ keçiriblər. Bundan əlavə, müxalif qüvvələr Hələb şəhərinin Yeni Seryan məhəlləsini PKK/YPG-dən geri alıb. Müxalif qüvvələr Küveyris hava limanının bir qədər aşağıda yerləşən Hələb-Raqqa yolunu kəsərək, Hələb hava limanına nəzarəti ələ keçiriblər. Nəticədə səhər saatlarında PKK/YPG-nin qurduğu Tel Rifat-Hələb-Mənbic-Rəqqə dəhlizi üç yerə bölünüb.
Bu inkişaflar Hələbin şərqində cərəyan edərkən, müxalif qüvvələr Həmanın şimalındakı Kafr Zirə, Morek və Latmana kəndlərini Əsəd rejimindən alıblar. Bundan əlavə, Rusiya istehsalı olan ZPD-lər Suriya müxalif qüvvələri tərəfindən ələ keçirilib. Əsəd rejimi qüvvələri, İranın dəstəklədiyi qruplar və Rusiya ordusu İdlibin cənubundan Həma şəhər mərkəzinə doğru sürətlə geri çəkilməyə başlayıb. Müxalif qüvvələr həmçinin bu bölgədə Kəfr Zirə, Morek, Suran, Tayyibat, Muhradah və bir neçə başqa yaşayış məntəqəsini ələ keçiriblər. Müxalif qüvvələr ilə Həma şəhər mərkəzi arasında məsafə indi 11 kilometrə qədər azalıb.
Əl-Babın cənubundakı cəbhədə müxalif qüvvələr Meydune, Ras əl-Alam, Tel Maksur və Misrefe kəndlərini PKK/YPG və Əsəd rejimi güclərindən ələ keçiriblər. Müxalif qüvvələr Əl-Babın cənubundan Hələbin şəhər mərkəzinə doğru irəliləməyə başlayıblar. Bu çərçivədə müxalif qüvvələr Soran, Sardza Kabira və Sajira Salamah kəndlərini ələ keçiriblər. Axşam saatlarında Həma şəhər mərkəzinə çəkilən Əsəd rejimi qüvvələri, İranın dəstəklədiyi qruplar və Rusiya ordusu Həma şəhər mərkəzindən daha da cənuba sürətlə geri çəkilməyə başlayıb.
İdlibin şərqindəki Əbu Duhur qəsəbəsində müxalif qüvvələr BM-21 “Grad”, BTR-80/82 ZPD-si, T-72 və T-55 tanklarını ələ keçiriblər. Bundan əlavə, axşam saatlarında müxaliflər Suriya ordusuna aid çoxlu sayda 122 mm-lik 9M28F raketlərinin saxlandığı anbarı ələ keçiriblər. Axşam saatlarında Suriya ordusu ilə toqquşma nəticəsində müxalif qüvvələr Həma şəhər mərkəzindən 4 kilometr şimalda yerləşən Zeyn əl-Abidin dağı və Kamhane qəsəbəsini ələ keçiriblər. Bir neçə saat sonra müxalif qüvvələr Həma şəhərinə daxil olmağa başlayıb.
Ölkənin cənubunda etirazlar başlayıb
Bu hadisələr ölkənin şimalında cərəyan edərkən, ölkənin cənubunda yerləşən İnhil şəhərində Əsəd rejiminə qarşı etirazlar başlayıb. Etirazlara qarşı Suriya ordusu nümayişçilərə atəş açıb. Bundan əlavə, Əs-Süveydada yerləşən rejim bazaları yerli əhali tərəfindən hədəfə alınıb. Bu inkişaflar İnhil və Əs-Süveydada baş verərkən, Zakya yaşayış məntəqəsində də xalq Əsəd rejiminə qarşı nümayişlərə başlayıb.
Xümsün şimalındakı yerli müxalif qüvvələr Telbise yaşayış məntəqəsini Əsəd qüvvələrindən təmizləyiblər. Noyabrın 30-u axşam saatlarında Türkiyənin Sülh Əməliyyatı çərçivəsində PKK/YPG qüvvələri tərəfindən nəzarət altına alınan Rəsulayn şəhərində SMO fəallaşıb. Bildirilib ki, Həma şəhərinin mərkəzində görünən müxalif qüvvələr şəhərdən 9 kilometr şimalda yerləşən Maardes xəttinə çəkiliblər. Müxalif qüvvələr Hələbin cənub-şərqində PKK/YPG tərəfindən ələ keçirilən Əl-Safira yaşayış məntəqəsini də elə həmin axşam geri alıblar.
Bazar günü, 1 dekabr
Müxalif qüvvələr səhər saatlarında Hələbin şərqindəki Maran kəndini ələ keçiriblər. PKK/YPG terror təşkilatı Deyr Hafirə böyük əks-hücuma keçib. Suriya müxalif qüvvələri Hələb şəhər mərkəzindəki Şeyx Neccar Sənaye Bölgəsini Əsəd rejimi və YPG/PKK-dan ələ keçiriblər. Müxalif qüvvələr Rusiya istehsalı olan “Pantsir S-1” HHM sistemini də ələ keçiriblər.
Müxalif qüvvələr Suriya ordusunun nəzarətində olan Küveyris Hərbi Aviabazasını elə həmin gün ələ keçiriblər. Bazadakı L-39 “Albatros” təlim təyyarələri də müxalif qüvvələrin nəzarətinə keçib. Müxalif qüvvələr strateji əhəmiyyətli Haneser şəhərini Əsəd rejimindən ələ keçiriblər. Bundan əlavə, müxalif qüvvələr Mənbic şəhərinin cənubundakı Əl-Hafsa yaşayış məntəqəsini ələ keçirib və Mənbiclə Hələb arasında əlaqəni kəsiblər.
Müxalif qüvvələr Hələbin şərqində Şeyx Neccar, Rasm El Abd və Fah kəndlərini ələ keçirərək, Əl Bab və Hələb adlı iki ayrı cəbhədən başlatdığı əməliyyatları birləşdirib. Mənbic şəhərinin cənubundakı Əl-Kəhfsənin ələ keçirilməsi PKK/YPG-nin Mənbiclə Hələb arasındakı əlaqəsini kəsib.
SMO “Azadlıq şəfəqi” əməliyyatına başlayıb
SMO PKK/YPG-nin Tel Rıfatla Suriyanın şimal-şərqi arasında terror dəhlizi yaratmaq planına qarşı “Azadlıq şəfəqi” əməliyyatına başlayıb. Şimalda əməliyyat başlayarkən, müxalif qüvvələr günorta saatlarında Hələbin cənubundakı Adnaniyah və Cebel Azzan kəndlərini ələ keçiriblər. Bundan əlavə, müxalif qüvvələr Hələbin cənubundakı Hanaserə nəzarəti ələ keçiriblər. SMO Tel Rıfat cəbhəsindən əməliyyatını davam etdirərkən, Kiffin və Şavariqhat kəndlərini PKK/YPG-dən azad edib. Bu cəbhədə Tell Unayb və Zoyan kəndləri də SMO-nun nəzarətinə keçib.
Həma cəbhəsində Suriya ordusu Suran, Maardes və Muhradah yaşayış məntəqələrini müxaliflərdən geri alıb. Digər tərəfdən, müxalif qüvvələr Kobab, Maan və Khafseen kəndlərində nəzarəti ələ keçiriblər. Tel Rifat bölgəsində yerləşən Başkuy, Handarat, Malikiye, Maranez, Tatumraş, Tanab, Alkamiah, Bürc Əl Kalas, Dayr Camal, Minaq, Telkara və Şeyx İsa kəndləri müxalif qüvvələrin nəzarətinə keçib. Müxalif qüvvələr yenə də Hələbin şimalında yerləşən Safira şəhərində BMP-1 ZPD-si və T-72B3 tankı da daxil olmaqla, birdən çox T-72 tankını ələ keçirib.
PKK/YPG qüvvələri ələ keçirdikləri bölgələrin bir çoxunu itirməsi nəticəsində ümumi səfərbərlik elan edib. Daha sonra müxalif qüvvələr Hələbin şimalında yerləşən Tel Rifat şəhərinə daxil olmağa başlayıblar. Müxalif qüvvələr həmçinin ilk dəfə PKK/YPG-nin nəzarətində olan Mənbic bölgəsinə daxil olaraq, Əl-Maqbela kəndini ələ keçiriblər.
***
Nə baş verdi?
“Həyat Təhrir əş-Şam”ın (HTŞ) rəhbərlik etdiyi müxalif qüvvələr gözlənilməz əməliyyatla Hələbin ətrafına çatıblar. Suriya İnsan Haqları Monitorinq Mərkəzi (SOHR) üç gün davam edən qarşıdurmada ən azı 242 nəfərin öldüyünü bildirib.
Əməliyyatın təfərrüatları
Hədəf: HTŞ Suriya rejiminin intensiv bombardmanlarına cavab olaraq “Təcavüzə cavab” əməliyyatına başlayıb.
Ələ keçirilən ərazilər: Hələb və ətrafındakı 50-dən çox yaşayış məntəqəsi.
İtkilər: Rusiyanın hava hücumlarında 19-u mülki olmaqla, ümumilikdə 24 nəfər həyatını itirib.
Kimlər iştirak etdi?
Türkiyənin dəstəklədiyi Suriya Milli Ordusuna (SNA) bağlı bəzi qruplar məhdud iştirak təmin edib. Lakin əksəriyyət hələ əməliyyatda iştirak etmir.
Diqqətəlayiq detal
Əməliyyat İsrailin “Hizbullah”a qarşı hücumları ilə eyni vaxtda keçirilib. Türkiyə mənbələri əməliyyatın rejimin İdlibdə mülki şəxslərə qarşı hücumlarına cavab olduğunu vurğulayıb.
Ekspert şərhi
SOHR prezidenti Rami Abdel Rahman rejim qüvvələrinin Rusiyanın dəstəyinə baxmayaraq ağır itki verməsini “qəribə” hesab edib. Livanda yerləşən “Hizbullah”ın rejimə dəstəyi müzakirə mövzusudur.
Böyük fon
Türkiyə rəsmiləri gərginliyi azaltmağa çalışdıqlarını, lakin 2019-cu ildəki razılaşmaların həyata keçirilə bilmədiyini deyiblər.
****
“Həyat Təhrir əş-Şam” (HTŞ) və ona dəstək verən qruplar Hələb çölündə Dəməşq-Hələb avtomobil yolu (M5) ilə M4 və M5 qovşağına nəzarəti ələ keçirərək, bu yolları bağlayıblar. Strateji nöqtələr illər əvvəl rejim qüvvələrinin yenidən açdığı həyati əhəmiyyətli nəqliyyat xətləri idi.
Niyə vacibdir?
Bu bağlanma rejim-müxalifət münaqişələrində gərginliyi artırır. Strateji yollara nəzarət həm logistika, həm də regionda hökmranlıq üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir.
Rəqəmlərlə:
Toqquşmalar: Noyabrın 27-dən Hələb və İdlib kəndlərində qarşıdurmalar intensivləşib.
İtkilər: Ümumilikdə 182 döyüşçü həyatını itirib.
Nəticə:
Bölgədəki gərginlik rejim qüvvələri ilə müxalif qruplar arasında davam edən qarşıdurmaların daha da artacağından xəbər verir. Strateji marşrutlara nəzarət uğrunda mübarizə hərbi mobillik üçün müəyyənedici amil olaraq qalır.
Hələbdə kritik müxalifət hücumu: HTŞ-nin strateji həmləsi
Nə oldu?
Suriya müxalifət qrupları Hələbin qərbində Suriya ordusunun mövqelərinə irimiqyaslı hücuma keçib. Müxalif qüvvələrin son 4 ildəki ən mühüm əməliyyatında Əsəd rejiminə aid bir neçə kənd və 2 tank ələ keçirilib.
Cavab:
Suriya ordusu Rusiya hərbi qüvvələri ilə koordinasiyada müxaliflərin nəzarətində olan ərazilərə hava zərbələri endirib. Rusiyaya məxsus döyüş təyyarəsi vakuum bombalarından istifadə edərək, müxalif qrupların irəliləməsini dayandırmağa çalışıb.
Təfərrüatlar:
Hədəflər: HTŞ və müttəfiq qruplar Şeyx Akildəki strateji nöqtələrə irəlilədilər.
Güclü qarşıdurma: Artilleriya və raket atışları Atarib, Darat İzze və ətraf kəndlərdəki mövqeləri hədəfə alıb.
44 HTŞ üzvü, 16 Milli Ordu mənsubu və rejim qüvvələrindən 37 nəfər həlak olub. 5-i əsir götürülüb.
Kritik inkişaflar
Hələbin qərbində irəliləyiş: HTŞ və ona bağlı qruplar Hələb şəhərindən 10 km, Nubl və Əl-Zəhradan isə bir neçə kilometr məsafəyə çatıb.
Strateji bölgələr: 46-cı Alay Ancara və Kabtan Əl-Cəbəl də daxil olmaqla, bir çox kənd və şəhəri ələ keçirib.
Böyük fon:
Bu hücum illərlə sabit qalan cəbhə xəttlərini hərəkətə gətirib. Müxalif qüvvələrin genişmiqyaslı əməliyyatlara qayıtması Hələbdəki rejim qüvvələrinə təzyiqləri artırır.
Niyə vacibdir?
Rusiyanın dəstəklədiyi Suriya hökuməti son illərdə geniş ərazilərə nəzarəti ələ keçirsə də, bu əməliyyat davam edən qeyri-sabitliyi vurğulayır. Müxalif qüvvələrin strateji dəyişikliyi rejim bölgələrinə yeni təzyiq dalğasından xəbər verir.
Xülasə baxış:
Müxalif qüvvələr: Əsas kəndlər və 2 tank ələ keçirilib.
Rejim: Rusiyanın dəstəyi ilə hava hücumları başladılıb.
Strateji təsir: Cəbhə xəttində səfərbərlik və rejimə təzyiqin artması.
Arxa fon
HTŞ nədir?
HTŞ Suriyada vətəndaş müharibəsi zamanı ortaya çıxan, “Əl-Qaidə” ilə əlaqəli radikal qruplardan yaranan bir təşkilatdır. 2017-ci ildə qurulan HTŞ Suriyanın şimal-qərbində, xüsusilə İdlib bölgəsində təsirli olub və hələ də bu bölgədə mühüm qüvvədir.
Qurucu qruplar:
“Cəbhət ən-Nusra” (“Əl-Qaidə”nin Suriya qolu, sonradan “Əl-Qaidə” ilə əlaqələrini kəsdiyini bəyan edib)
“Nurəddin Zəngi Hərəkatı”
“Ənsaruddin Cəbhəsi”
“Ceyş əl-Sünnə”
“Liva əl-Haq”
Rəhbərlik:
HTŞ-nin lideri təşkilatın ən güclü komponenti olan “Cəbhət ən-Nusra” terror qruplaşmasının keçmiş lideri Əbu Məhəmməd əl-Culanidir.
İdeologiya:
Sələfi-cihadçı bir xəttə sahibdir.
Məqsədi Suriyada şəriət qanunlarına əsaslanan hökumət qurmaqdır.
Maliyyələşdirmə:
Vergilərin yığılması, sərhəd keçidlərindən gələn gəlirlər və bəzi xarici mənbələr hesabına maliyyələşdirilir.
İsrailin Suriyadakı Palmira hücumu: 36 ölü, 50 yaralı
20 noyabr
Suriya dövlət mediası İsrailin Palmiraya endirdiyi hava zərbəsi nəticəsində azı 36 nəfərin öldüyünü, 50 nəfərin yaralandığını bildirib. Suriya Müdafiə Nazirliyi hücumun şərqdəki Əl-Tanf bölgəsindən həyata keçirildiyini və ciddi maddi ziyana səbəb olduğunu açıqlayıb.
Hədəflər:
Yaşayış binalarının vurulduğu hücumun İsrailin Suriyada İranın dəstəklədiyi qruplara qarşı əməliyyatlarının bir hissəsi olduğu düşünülür.
Böyük fon:
Suriyada vətəndaş müharibəsinin başladığı 2011-ci ildən bəri İsrail İranın dəstəklədiyi qruplaşmalara və Suriya ordusuna qarşı yüzlərlə hava hücumu həyata keçirib. Son zamanlar Qəzza müharibəsi və “Hizbullah”la artan münaqişələr Suriyada əməliyyatların intensivləşməsinə səbəb olub.
Keçmiş hücumlar:
Ötən həftə İsrail Suriya-Livan sərhədində “Hizbullah”a aid olduğunu bildirdiyi silah marşrutlarına hücum edib.
Xüms əyalətindəki hücumlar İsrailin İranın bölgədə təsir imkanlarını genişləndirməsinə qarşı atdığı addımlar arasında yer alır.
Niyə vacibdir?
Palmira qədim şəhər statusu ilə UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısına daxildir. Bölgə 2015-ci ildə İŞİD-in əlinə keçib və Suriya ordusu tərəfindən geri alınmazdan əvvəl ciddi ziyan görüb. Bu istiqamətdə edilən hücumlar həm insan itkiləri, həm də tarixi irsə vurula biləcək zərər baxımından narahatlıq doğurur.
ABŞ Suriyada İranın dəstəklədiyi qruplara qarşı hücumlarını davam etdirir
ABŞ Ordusunun 10-cu Döyüş Aviasiya Briqadasının 2-ci Hücum Helikopteri Taborunun UH-60 “Black Hawk” helikopteri 2024-cü il il oktyabrın 29-da Suriyanın şimal-şərqində alçaq uçuş əməliyyatları həyata keçirib. ABŞ ordusu Suriyanın şimal-şərqindəki Hasakada yerləşən ABŞ bazasına edilən raket hücumuna cavab olaraq Suriyadakı İran hədəflərinə yeni hava zərbələri endirib.
Kim etdi?
Hücumu ABŞ Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) təşkil edib. Hücum İranın dəstəklədiyi silahlı qrupların silah və logistika mərkəzlərini hədəf alıb. Lakin təfərrüatlar və ya hədəf qrupların kimliyi açıqlanmayıb.
Nə oldu?
CENTCOM-un məlumatına görə, hücumda Suriyanın şimal-şərqində yerləşən ABŞ-nin “Şəddadi” Patrul Bazasına raket zərbəsi endirilib. Canlı itki və dağıntı olmayıb. CENTCOM həmçinin çərşənbə axşamı bildirib ki, Suriyada İranın dəstəklədiyi qruplaşmalara qarşı zərbələr zamanı 9 hədəf vurulub.
CENTCOM komandiri nə dedi?
CENTCOM komandanı Maykl Erik Kurilla ABŞ qüvvələri və regional tərəfdaşları ilə birlikdə bölgədəki təhdidləri aqressiv şəkildə təqib edəcəklərini vurğulayıb.
Arxa fon
İŞİD təhlükəsi: ABŞ 2014-cü ildən Suriya və İraqda İŞİD-in canlanmasının qarşısını almaq üçün bölgədə qoşun saxlayır. Suriyada 900, İraqda isə 2500 hərbi qulluqçu xidmət edir.
İran təhlükəsi: CENTCOM bu hücumları İranın Suriyada artan təsirini məhdudlaşdırmaq üçün təşkil edir.
Ölən və yaralananların sayı: Londonda yerləşən Suriya İnsan Haqları Monitorinq Mərkəzi bazar ertəsi CENTCOM-un hücumu nəticəsində 4 suriyalının öldüyünü və 10 nəfərin yaralandığını bildirib.
ABŞ-nin Suriya siyasətində dəyişiklik: ABŞ-nin yeni seçilmiş prezidenti Donald Tramp əvvəlki prezidentliyi dövründə, 2018-ci ildə İŞİD-in məğlub edilməsindən sonra Suriyadan çəkilmə əmri verib, lakin ABŞ ordusu İranın təsirini məhdudlaşdırmaq üçün bəzi qüvvələri ölkədə saxlamağa qərar verib.
İsrailin Dəməşqə hücumu: 15 ölü, 16 yaralı
Suriya dövlət xəbər agentliyi SANA-nın məlumatına görə, İsrailin Dəməşqə endirdiyi hava zərbəsi nəticəsində 15 nəfər ölüb, 16 nəfər yaralanıb. Bu, son aylarda Dəməşqə ən qanlı hücumlardan biri kimi qeydə alınıb.
Hücumun təfərrüatları: İsrail Dəməşqin Mezzah məhəlləsində və Qudsaya bölgəsində bir çox hərbi obyektləri hədəfə alıb. Suriya dövlət mediasının məlumatına görə, ölənlər arasında qadınlar və uşaqlar da var.
İsraildən açıqlama: İsrail ordusu hücumların “İslami Cihad” təşkilatına qarşı olduğunu və komanda mərkəzinə, təşkilat üzvlərinə böyük zərərin dəydiyini bildirib. “İslami Cihad” Qəzzada ikinci ən böyük silahlı qrup kimi tanınır.
Suriyanın reaksiyası: Suriya dövlət mediasına görə, İsrailin Colan bölgəsindən başlatdığı bu hücumlarda mülki vətəndaşlar hədəf alınıb. Hücumlar nəticəsində şəxsi mülklərə və qonşu binalara ciddi maddi ziyan dəyib.
Son vəziyyət: İsrailin həftə sonu həyata keçirdiyi digər hücumlarda ən azı 7 nəfər həlak olub, 20 nəfər yaralanıb. Son olaraq Dəməşqin cənubunda “Hizbullah”ın fəal olduğu Seyyidə Zeynəb bölgəsi vurulub. İsrail Livan və Suriya arasında silah qaçaqmalçılığı edildiyini bildirərək, qaçaqmalçılıq yollarını hədəf aldığını bəyan edib.
Xüms çölündə hücumlar: Çərşənbə günü Suriya Müdafiə Nazirliyi İsrailin Xüms çölündəki Qusayr bölgəsində Suriya-Livan sərhədindəki körpüləri zədələdiyini və əhəmiyyətli ziyana səbəb olduğunu açıqlayıb.
****
Nələr oldu? İsrailin Suriyanın paytaxtı Dəməşqin cənubundakı Seyid Zeynəb bölgəsində İran tərəfdarı Livan “Hizbullah” qruplaşmasına aid olduğu deyilən mənzilə endirdiyi hava hücumunda 7 nəfər həlak olub.
Detallar:
Hədəflər: Suriya İnsan Haqları Monitorinq Mərkəzi İsrailin hücumunun binadakı “Hizbullah” üzvlərini hədəf aldığını və eyni ərazidə “Hizbullah” üzvlərinin yaşadığı iki yerin vurulduğunu bildirib.
Suriyanın açıqlaması: Suriyanın rəsmi agentliyi SANA hücumda ölən və yaralananların olduğunu, lakin dəqiq say verilmədiyini bildirib.
Əvvəlki hücumlar: İsrailin şənbə günü Suriyanın şimalında və şimal-qərbində həyata keçirdiyi hücumlarda 4 iranpərəst döyüşçü də daxil olmaqla, 5 nəfər həlak olub.
Arxa plan: Suriyada vətəndaş müharibəsinin başladığı 2011-ci ildən bəri İsrail Suriyadakı iranyönlü hədəflərə və “Hizbullah”a qarşı yüzlərlə hücum həyata keçirib. İsrail tez-tez İranın Suriyada təsirini genişləndirməsinə mane olacağını vurğulasa da, hücumlarla bağlı rəsmi şərh verməkdən çəkinir.
ABŞ-nin Suriyadan geri çəkilməsi ilə bağlı müzakirələr - Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyi mənbələri: “Sözlərə deyil, əməllərə diqqət yetirilməlidir'“
Nələr oldu? Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyi mənbələri ABŞ-nin Suriyadan geri çəkilməsi müzakirələri ilə bağlı qeyd edib: “Sözlərə deyil, əməllərə diqqət yetirilməlidir”.
Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyində keçirilən mətbuat konfransından sonra nazirlik nümayəndələri jurnalistlərin suallarını cavablandırıblar.
Onlar başa çatan seçkilərdən sonra ABŞ qoşunlarının Suriyadan çıxarılıb-çıxmayacağı ilə bağlı suallara belə cavab veriblər: “Bölgəmizdə müdafiə və təhlükəsizliklə bağlı bütün hadisələri yaxından izləyir və buna uyğun tədbirlər görürük. ABŞ əvvəllər Suriyadan çəkilməyə qərar vermişdi, lakin bu, praktikada baş vermədi. Sözlərə deyil, əməllərə baxmaq lazımdır. Dost və müttəfiq ölkələrdən gözləntimiz PKK/YPG/SDG terror təşkilatına yardım və dəstəyi dayandırmaq, terrorla mübarizəmizə səmimi dəstək verməkdir”.
Detallar:
Keçmiş təcrübələr: Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyi mənbələri xatırladıb ki, ABŞ daha əvvəl Suriyadan çəkilmək qərarı vermişdi, lakin bu, əslində baş tutmayıb.
Gözləntilər: Dost və müttəfiq ölkələrdən PKK/YPG/SDF terror təşkilatına yardımı, dəstəyi dayandırması və terrorla mübarizəyə səmimi dəstək verməsi gözləntiləri vurğulanıb.
Arxa plan: ABŞ-nin Suriyadakı hərbi mövcudluğu və mümkün geri çəkilmə planları bölgədəki təhlükəsizlik dinamikasına birbaşa təsir göstərir. Türkiyə sərhəd təhlükəsizliyi və terrorla mübarizədə ABŞ-nin mövqeyini yaxından izləyir.
Koalisiya qüvvələrindən Suriyanın şimalına hərbi tədarük
Nələr oldu? Beynəlxalq Koalisiyaya aid hərbi təchizat və Hava Hücumundan Müdafiə (HHM) sistemləri noyabrın 7-də səhər saatlarında yük təyyarələri və helikopterlərin intensiv uçuşu ilə Hasakanın şimalındakı “Harab Əl-Cir” bazasına çatdırılıb.
Niyə vacibdir? Bu tədarük Koalisiyanın Suriyanın şimal-şərqində hərbi mövcudluğunu gücləndirmək strategiyasının bir hissəsi kimi həyata keçirilib.
Detallar:
Əvvəlki tədarüklər: Noyabrın 6-da Təll-Təmr yaxınlığındakı “Kasrik” bazasına 20 yük maşınından ibarət yük gəlib. Tədarükə hərbi, logistika və tibbi ləvazimatlar, həmçinin HHM batareyaları daxil olub.
Sıx hərbi fəaliyyət: Son 48 saatda ən azı 6 C-17 və C-130 hərbi nəqliyyat təyyarəsi “Harab Əl-Cir” bazası və Rumeylana eniş edib.
Böyük görüntü: ABŞ-nin Suriyanın şimal-şərqində hərbi varlığını artırdığı müşahidə edilir ki, bu da bölgədəki təhlükəsizlik dinamikasına yaxından təsir göstərə bilər. Ankara ABŞ-nin PKK-nın Suriya uzantısı kimi gördüyü YPG ilə əməkdaşlığından narahatdır. Türkiyə prezideni Rəcəb Tayyib Ərdoğan ABŞ-nin PKK-nın Suriyadakı genişlənməsi ilə həyata keçirdiyi fəaliyyətlərin Türkiyənin milli təhlükəsizliyi üçün fövqəladə təhdid olduğunu bildirib.
Eyni şəkildə Xarici İşlər Nazirliyi Suriyadakı hadisələr kontekstində ABŞ-nin qəbul etdiyi bəzi qərarların bölgədəki faktlarla bir araya sığmadığını bildirib. Türkiyə ABŞ-dən PKK/YPG-yə dəstəyini dayandırmasını gözləyir.
Suriya BMT-ni İsrailin fəaliyyətlərini dayandırmaq üçün tədbirlər görməyə çağırıb
Nələr oldu? İsrailin Dəməşqin cənubundakı mülki ərazilərə hücumlarından sonra Suriya BMT-ni tədbir görməyə çağırıb. Hücum nəticəsində 2 nəfər ölüb, 5 nəfər yaralanıb.
Niyə vacibdir? İsrailin Suriyaya hava zərbələri regionda gərginliyi artırır və Suriyanın beynəlxalq dəstək çağırışlarına təkan verir.
Detallar:
Hücum: Bazar ertəsi İsrail döyüş təyyarələri Colan təpələrindən Dəməşqin cənubundakı əraziləri hədəfə alıb. Hücum həm də maddi ziyana səbəb olub.
Suriyanın reaksiyası: Suriya Xarici İşlər Nazirliyi İsraili qınayıb, hücumu “cinayət” kimi qiymətləndirib və BMT-dən günahkarların cəzalandırılmasını istəyib.
Arxa plan: Suriya BMT və beynəlxalq ictimaiyyəti İsrailin hücumlarını dayandırmaq üçün təcili tədbirlər görməyə çağırır.
İdlib çölündə kamikadze Pilotsuz Uçuş Aparatı (PUA) hücumları və artan münaqişələr
Nələr oldu? İdlib çölündə rejim qüvvələri tərəfindən atılan 3 kamikadze PUA-sı mülki avtomobillərə hücum edərək, maddi ziyana səbəb olub. Bundan əlavə, Hələbin şimal çölündə rejimə aid hərbi məntəqəyə PUA-nın hücumu nəticəsində bir rejim döyüşçüsü yaralanıb.
Niyə vacibdir? Son zamanlar bölgədəki mülki ərazilərə hücumlar və müxalifət-rejim ilə YPG arasında qarşıdurmalar artaraq, regional gərginliyi artırıb.
Detallar:
Bombardmanlar: Rejim mülki əhalinin bölgədən qaçmasını təmin etmək üçün “Həyat Təhrir əl-Şam” (HTŞ) və müxalif qruplara yaxın yaşayış məntəqələrini hədəf alır.
Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin müdaxiləsi: Türkiyə Silahlı Qüvvələri Afrin çölündə bəzi kəndlərdə rejim və YPG qüvvələrinə qarşı artilleriya atəşi həyata keçirib.
Münaqişə məlumatları: SOHR-a görə, 2024-cü ilin əvvəlindən İdlibdə “münaqişəsiz zonada” 345 əməliyyat sənədləşdirilib, 378 nəfər həyatını itirib, 198 mülki şəxs isə yaralanıb.
Arxa plan: İdlib və Hələbin şimalı Suriyada vətəndaş müharibəsi başlayandan etibarən mürəkkəb münaqişə bölgəsi kimi seçilib. Bölgə həm Suriya hökumət qüvvələri, həm də müxtəlif müxalifət və YPG qrupları arasında strateji əhəmiyyətə malikdir. Xüsusilə 2019-cu ildə Rusiya ilə Türkiyə arasında imzalanan atəşkəs razılaşmasına baxmayaraq, İdlib münaqişələrin intensivləşdiyi “münaqişəsiz zona” elan edilib. Lakin müxtəlif tərəflər arasında hərbi gərginlik və mülki ərazilərə hücumlar bu statusu getdikcə çətinləşdirir.
****
Ötən gün səhər saatlarında hərbi və logistika materiallarını daşıyan hərbi yük təyyarəsi Hasaka çölündə yerləşən “Harab Əl-Cir” bazasına eniş edib, Beynəlxalq Koalisiyaya məxsus təyyarələr isə baza yaxınlığındakı Əl-Şəddadi yaşayış məntəqəsi üzərində uçuşlar həyata keçirib.
Bu arada ABŞ-nin Suriyadakı ən böyük bazası olan “Əl Ömər” bazasında sakitlik hökm sürərkən, ABŞ qüvvələri Deyr əz-Zorun şimalındakı “Koniko” Qaz Yatağı ətrafına işarə bombaları atıb.
Beynəlxalq Koalisiya qüvvələri Suriyanın şimal-şərqində, İraq sərhədində yerləşən Əl-Vəlid qapısından öz bölgələrinə yeni hərbi əlavələr çatdırıb. Hərbi və logistika ləvazimatları, möhürlənmiş qutular və yanacaq çənləri daşıyan 30 yük maşınından ibarət karvan ABŞ-nin Hasaka çölündə yerləşən bazasına doğru hərəkət edib.
Koalisiya qüvvələri ABŞ və İranın dəstəklədiyi silahlı birləşmələr arasında davam edən qarşıdurmalar çərçivəsində Suriyanın şimal və şərqindəki hərbi bazalarına müntəzəm olaraq hərbi və maddi-texniki dəstək verməyə davam edir.
Noyabrın 2-də Beynəlxalq Koalisiyaya məxsus yük təyyarəsi Hasakanın şimalındakı Rumeylan çölündə yerləşən “Harab Əl-Cir” bazasına eniş edib. Təyyarədə silah, hərbi və logistik avadanlıqlar, hərbi qulluqçular olarkən, ABŞ helikopterləri də bölgə üzərində kəşfiyyat uçuşları həyata keçirib.
İsrailin Suriyaya intensiv hava hücumları: Oktyabr ayında pik həddə çatıb
Oktyabr ayında Suriya İsrail qüvvələrinin ölkənin bəzi hissələrinə qarşı hava və raket hücumlarının artması ilə ciddi gərginlik yaşadı. Bu hücumlar “Hizbullah” və İranın hərbi təchizat şəbəkələrini pozmaq, Suriyadan Livana silah nəqli yollarının qarşısını almaq üçün rejim qüvvələrinin mövqelərini, Livan “Hizbullah”ı və İranın dəstəklədiyi milislərin yerləşdirildiyi güman edilən nöqtələri hədəf alıb. Hücumlar nəticəsində həm hərbi, həm də mülki infrastruktura böyük ziyan dəyib.
İsrailin bu ay həyata keçirdiyi hava hücumlarının sayı demək olar bütün 2023-cü ildə həyata keçirilən hücumların cəminə bərabərdir ki, bu da Suriya ərazisində intensiv və görünməmiş eskalasiyanın olduğunu göstərir. Dəməşq və ətraflarından tutmuş Xüms, Həma, Əl-Laziqiyyə və Əl-Güneytirəyə qədər Suriyanın böyük bir hissəsini əhatə edən əməliyyatlar davam edərkən, İsrailin Suriyada logistika xətlərini, anbarları və komanda mərkəzlərini hədəfə alaraq, İranın dəstəklədiyi milislərin və “Hizbullah” üzvlərinin varlığını zəiflətməyi hədəfləyən hərtərəfli strategiya həyata keçirdiyi müşahidə edilib.
Bu prosesdə Suriya rejimi İsraillə birbaşa qarşıdurmadan qaçmaq üçün hücumlara reaksiya verməkdən çəkinərək, ehtiyatlı mövqe tutub. Rejim məsələyə ehtiyatla yanaşıb, genişmiqyaslı münaqişədən çəkinib. Oktyabrın əvvəlindən etibarən 36 hava hücumu və quru qoşunları tərəfindən həyata keçirilən 9 raket hücumu da daxil olmaqla, üumilikdə 45 hücum qeydə alınıb. İsrail 70-ə yaxın hədəfi vurub məhv edərkən, bu hücumlarda 27 döyüşçü həyatını itirib, 29 nəfər yaralanıb.
***
İsrail İrana qarşı genişmiqyaslı hücumunda Suriya və İraqda çoxsaylı hərbi obyektləri vurub.
Suriya mətbuatının məlumatına görə, İsrailin Suriyanın mərkəzi və cənubundakı hərbi hədəflərə hücumları Suriya ordusu tərəfindən də təsdiqlənib. Suriya ordusu Hava Hücumundan Müdafiə (HHM) sistemlərinin İsrail raketlərinə müdaxilə etdiyini və bəzilərini zərərsizləşdirdiyini açıqlayıb. Dəməşq ətrafında partlayışlarla bağlı ilkin məlumatlar hücumların gecə saat 02:00 radələrində başladığını göstərir.
Ordu rəsmiləri qeyd ediblər: “Suriyanın cənub və mərkəzi bölgələrində bəzi hərbi məntəqələrə hava hücumu həyata keçirilib. Bizim HHM vasitələrimiz bəzi raketlərin qarşısını alıb. Hücumların nəticələri ilə bağlı araşdırmalar davam edir”. Hücumun İranın erkən xəbərdarlıq radarlarını zərərsizləşdirmək məqsədi daşıdığı iddia edilib.
İraqın cənubundakı Bəsrədə partlayış səslərinin eşidilməsi ilə bağlı xəbərlər tez bir zamanda təkzib edilib. İraq rəsmiləri partlayışların Bəsrədə deyil, sərhədin İran tərəfində baş verdiyini açıqlayıb. Bəsrə İraqın şiə əhalisinin sıx olduğu bölgədir və keçmişdə Səddam Hüseyn dövründə şiə üsyanlarına səhnə olub.
İraq Nəqliyyat Nazirliyi hücum xəbərindən sonra növbəti xəbərdarlığa qədər bütün hava nəqliyyatını dayandırdığını açıqlayıb.
MİT-dən PKK/YPG-yə qarşı Suriya və İraqda 157 nöqtədə əməliyyat
Türkiyənin Milli Kəşfiyyat Təşkilatı (MİT) “Türk Havacılık ve Uzay Sanayii Anonim Şirketi”nə (TUSAŞ) hücumundan sonra Suriya və İraqın şimalında terror təşkilatı PKK/YPG-yə aid 157 məntəqədə bina, silah və sursat anbarları məhv edib. Təhlükəsizlik mənbələrindən əldə edilən məlumata görə, oktyabrın 23-də TUSAŞ-ın Ankara Kahramankazandakı obyektlərinə edilən terror hücumundan sonra MİT terrorla mübarizə əməliyyatlarını sürətini azaltmadan davam etdirib.
23-26 oktyabr tarixləri arasında həyata keçirilən əməliyyatlarda Suriya və İraqın şimalında terror təşkilatına aid 157 hədəfə qarşı dəqiq əməliyyatlar həyata keçirilib. Bu çərçivədə təşkilata aid binalar, silah və sursat anbarları zərərsizləşdirilib. MİT-in həyata keçirdiyi əməliyyatlarda yerli və milli müdafiə sənayesi məhsullarından aktiv istifadə edildiyi bildirilib. Xüsusilə TUSAŞ istehsalı olan “Anka” zərbə tipli Pilotsuz Uçuş Aparatlarına (PUA) əməliyyatlarda mühüm vəzifələr verildiyi bildirilib.
“Fırat Kalkanı” və “Barış Pınarı” bölgəsində 11 terrorçu zərərsizləşdirilib
Türkiyə Silahlı Qüvvələri Suriyanın şimalında “Fırat Kalkanı” və “Barış Pınarı” bölgələrində 11 PKK/YPG terrorçusunu zərərsizləşdirib.
Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyinin açıqlamasında qeyd olunub: “Gücünü soylu millətimizdən alan Türkiyə Silahlı Qüvvələrimiz Suriyanın şimalında “Fırat Kalkanı” və “Barış Pınarı” bölgələrində müəyyən etdiyi 11 PKK/YPG terrorçusunu zərərsizləşdirib. Qətiyyətlə həyata keçirdiyimiz əməliyyatlarımız son terrorçu zərərsizləşdirilənə qədər davam edəcək!”.
Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyi cümə axşamı verdiyi açıqlamada çərşənbə günü həyata keçirilən hava hücumunda 47 hədəfin məhv edildiyini bildirsə də, vurulan yerlər barədə ətraflı məlumat verməyib. Suriyanın şimalında və şərqində hava və quru əməliyyatları əhəmiyyətli dərəcədə artırılıb.
Yerli mənbələr son hava zərbələrinin xüsusilə Əl-Həsəkə kəndi və Əyn Əl-Ərəb (Kobani) bölgələrində cəmləndiyini bildirir. Mənbələr hücumlarda su, elektrik və yanacaqdoldurma məntəqələri və nəzarət məntəqələri kimi infrastruktur elementlərinin hədəf alındığını bildirib.
Rusiya hava hücumları İdlib çölündə fasiləsiz olaraq davam edir
Rusiya döyüş təyyarələri Kansafrah və Deyr Sonbol şəhərləri ətrafına, İdlib çölündə Ayn Laroz cəbhə xəttinə və Səhl Əl-Qabdakı Əl-Sərmaniyyə cəbhə xəttinə çoxsaylı hava zərbələri endirib. Lakin bu hücumlar nəticəsində insan tələfatı və maddi tələfat qeydə alınmayıb.
Rusiya döyüş təyyarələrinin İdlibin kənarında həyata keçirdiyi və 11 mülki vətəndaşın həyatını itirdiyi faciəvi hadisədən on gün keçməmiş Rusiya hava hücumları həyata keçirilib. Rusiya döyüş təyyarələri oktyabrın 16-da İdlib şəhərinin kənarında mişar zavoduna hücum edərək, 1-i uşaq olmaqla 11 mülki vətəndaşı öldürüb və böyük qırğın törədib.
Bu hadisədən sonra Rusiya döyüş təyyarələri İdlib və Latakiya çölündə hərbi və mülki ərazilərə onlarla hava hücumu həyata keçirməyə davam edib.
İsrailin Suriyaya hava zərbələri: 1 hərbi qulluqçu ölüb, 7-si yaralanıb
İsrail Suriyanın paytaxtı Dəməşq və Xüms yaxınlığındakı hərbi bölgəyə hava zərbəsi endirib. Hücumlar Dəməşqin mərkəzindəki Kafr Sousa məhəlləsini və ölkənin qərbindəki hərbi obyekti hədəf alıb. Rəsmilər İsrailin Dəməşq və Xüms yaxınlığında hücumlar təşkil etdiyini bildirərkən, Suriya Müdafiə Nazirliyi bu hücumlar nəticəsində 1 hərbi qulluqçunun öldüyünü, 7 nəfərin yaralandığını açıqlayıb. Nazirlik hücumların “maddi ziyana səbəb olduğunu” bildirsə də, təfərrüatları açıqlamayıb.
Suriya dövlət mediasının məlumatına görə, günün erkən saatlarında İsrailin Kafr Sousadakı yaşayış evinə hücumu Dəməşqdə partlayışlara səbəb olub. İsrail bu hücumlarla bağlı heç bir açıqlama verməyib. Hava hücumları ABŞ dövlət katibi Entoni Blinkenin Qəzzada müharibəni dayandırmaq üçün bölgədə danışıqlar apararkən həyata keçirilib.
İsrail son illərdə Suriyadakı İranla əlaqəli hədəflərə qarşı hücumlarını artırıb. Ötən ilin oktyabr ayından bəri İsrail Suriyaya 220-dən çox hava hücumu və artilleriya zərbəsi həyata keçirib. Ən diqqətəlayiq hücumlardan biri aprel ayında İsrail döyüş təyyarələrinin İranın Dəməşqdəki konsulluğunu hədəfə alması və İran İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun 7 əməkdaşının öldürülməsi olub.
BMT-nin Suriya üzrə xüsusi nümayəndəsi Qeyr Pedersen BMT Təhlükəsizlik Şurasındakı çıxışında Suriyanın hərbi, humanitar və iqtisadi böhranın astanasında olduğunu bildirib. BMT-nin Suriya üzrə xüsusi nümayəndəsi, həmçinin deyib: “Qəzza və Livanda qarşıdurma kəskinləşdikcə Suriya da bu gərginlikdən təsirlənir”. Pedersen xəbərdarlıq edib: “Bölgədəki münaqişələrin Suriyaya keçməsindən narahatıq”,
İsrail uzun müddətdir ki, “Hizbullah”ın Suriyadakı mövqelərinə hücum edir və Livanda münaqişələr genişləndikcə bu hücumlar artır. Pedersen ötən ay Dəməşqin mərkəzinə endirilən hava hücumlarının son 13 ilin ən əhatəli hücumlarından biri olduğunu vurğulayıb.
Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyindən Kilisə düşən raketlə bağlı açıqlama
Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyinin mənbələri ötən günlərdə Kilis yaxınlığına düşən raketlə bağlı sualları cavablandırıblar. Mənbələr qeyd ediblər: “Suriyadakı qarşıdurmaların şiddətlənməsi ilə Kilisdən 12 km cənub-şərqə raket düşüb. Biz təhdidləri yaxından izləyir və lazımi tədbirləri görürük”.
Mənbələr həmçinin qeyd ediblər: “Suriya bölgəsi artan hərəkətlilik ilə həssas bir dövrdən keçir. Dünən axşam saatlarında iki qrup arasında baş verən qarşıdurma zamanı Kilisdən 12 kilometr cənub-şərqə, sərhəd bölməmizin cavabdeh olduğu əraziyə bir raket düşüb. Sahədəki qüvvələrin fəaliyyətini və əməliyyat ərazilərimizə olan təhdidləri diqqətlə izləyir və lazımi tədbirlər görürük”.
Afrin çölündə toqquşmalar: “Suqur Əl-Şamal” Briqadası ilə digər qruplar arasında gərginlik
“Zeytin Dalı” əməliyyat bölgəsində yerləşən Afrin çölündəki Maabatli rayonunun Kambruk kəndində “Suqur Əl-Şamal” Briqadası (“Şimal Şahinləri” Briqadası) ilə “Əl-Həmzə” Diviziyası və “Əl-Sultan Süleyman Şah” qrupları arasında baş verən silahlı qarşıdurmada bir qrup üzvü ölüb, digəri isə yaralanıb.
Bu toqquşmalar “Suqur Əl-Şamal” Briqadasını dağıtmaq və silahlarını birgə qüvvələrə təhvil vermək cəhdlərindən sonra baş verib. Ötən gün birgə qüvvələrin Afrin çölündə Bülbül mahalının Əli Karu kəndini ələ keçirməsi Maabatlı səmtində Kambruk cəbhə xəttində baş verən şiddətli partlayışlarla eyni vaxtda olub. Kambruk kəndinə minaatan mərmilərinin düşməsi qadın və uşaqlarda böyük panika yaradıb.
Eyni zamanda Afrin çölündə Şiran rayonunun Kafr Cenna və Qətmə kəndlərində “Əl-Cəbha Əl-Şamiyə” ilə “Suqur Əl-Şamal” Briqadası və Birgə Qüvvələr ilə “Əl-Sultan Murad” arasında şiddətli toqquşmalar baş verib. Birgə qüvvələrin Kafr Cenna və Əl-Qəzaviyə bazalarından hərəkətə keçməsi Azaz ilə Afrin arasındakı yolun bağlanmasına səbəb olub. Birgə Qüvvələr və “Sultan Murad” Diviziyası “Suqur Əl-Şamal” Briqadasının qərargahına hücum edib.
Arxa plan
“Suqur Əl-Şamal” Briqadası Suriya vətəndaş müharibəsi zamanı yaranmış və Türkiyənin dəstəklədiyi Azad Suriya Ordusunun (ASO) çətiri altında fəaliyyət göstərən silahlı müxalif qrupdur. Qrup Türkiyənin Afrin və ətrafındakı əməliyyatlarında, xüsusilə “Zeytin Dalı” əməliyyatında iştirak edib.
“Əl-Həmzə” Diviziyası Suriya vətəndaş müharibəsi zamanı meydana çıxan və Türkiyə tərəfindən dəstəklənən silahlı müxalifət qruplarından biridir. Bu qrup ASO-nun çətiri altında fəaliyyət göstərir və Türkiyənin Suriyanın şimalındakı hərbi əməliyyatlarında mühüm rol oynayır.
“Əl-Sultan Süleyman Şah” Diviziyası Suriya vətəndaş müharibəsi zamanı yaradılan və Türkiyə tərəfindən dəstəklənən ASO tərkibində fəaliyyət göstərən silahlı müxalifət qrupudur. Qrup öz adını Osmanlı İmperiyasının qurucusu Osman Qazinin babası Süleyman Şahdan götürüb. Türkiyənin xüsusilə Suriyanın şimalında təşkil etdiyi hərbi əməliyyatlarda fəal rol oynayır.
“Əl-Sultan Murad” Diviziyası Suriya vətəndaş müharibəsi zamanı qurulan və Türkiyə tərəfindən dəstəklənən ən mühüm müxalif qruplardan biridir. Osmanlı İmperiyasının məşhur sultanlarından olan Sultan Murad Hüdavəndigarın adını daşıyan bu qrup xüsusilə ASO-nun çətiri altında fəaliyyət göstərir. “Əl-Sultan Murad” Diviziyası Türkiyənin Suriyanın şimalındakı hərbi əməliyyatlarında fəal rol oynayıb və bir çox münaqişələrdə iştirak edib.
Türkiyə tərəfindən “Suqur Əl-Şamal” Briqadasını dağıtmağa cəhdlər edildiyinə dair iddialar var. Bu təşəbbüsün bölgədəki qruplar arasında olan fikir ayrılıqlarına nəzarət etmək, Türkiyənin dəstəklədiyi qrupların daha ahəngdar hərəkət etmələrini təmin etmək və təhlükəsizlik sahəsində effektivliyi artırmaq məqsədilə həyata keçirildiyi təxmin edilir.
“Suqur Əl-Şamal” Briqadası ilə “Əl-Həmzə” Diviziyası və “Əl-Sultan Süleyman Şah” qrupları arasında baş verən toqquşmalar yerli maraqların, regional güc balanslarının və resursların bölüşdürülməsi ilə bağlı fikir ayrılıqlarının əksidir.
Suriyadakı koalisiya hədəflərinə hücumlar artır
Koniko qaz yatağındakı ABŞ bazasına hücumlar zamanı koalisiyaya məxsus döyüş təyyarələri Deyr əz-Zor aviabazasının yaxınlığında İranın dəstəklədiyi milis mövqelərinə zərbələr endirib. Beynəlxalq Koalisiyaya aid döyüş təyyarələri Deyr əz-Zor çölündəki Koniko qaz yatağında yerləşən ABŞ bazasını hədəf alan PUA hücumlarından sonra Deyr əz-Zor aviabazası yaxınlığında İranın dəstəklədiyi milislərin mərkəzlərini vurub.
Bu arada yeni PUA hücumu Koniko qaz yatağındakı ABŞ bazasını hədəf alıb, zenit sistemləri ilk mərhələnin qarşısını alıb. Bununla belə, itkilər barədə məlumat verilməyib. İranın dəstəklədiyi qruplar tərəfindən naməlum bölgələrdən PUA-lar ilə bazaya edilən hücumlardan sonra bazada yerləşən ABŞ qüvvələri yüksək hazırlıq vəziyyətinə gətirilib. Bir PUA bazaya çatmadan vurulub.
Suriya İnsan Haqları Monitorinq Mərkəzinin (SOHR) mənbələri bildiriblər ki, oktyabrın 14-də ABŞ-nin Konikodakı bazası Əl-Mariiya, Əl-Cəfra, Huveycat Sakr və Deyr əz-Zor hava limanı ətrafındakı İran silahlı qüvvələrinin mövqelərini ağır artilleriya atəşinə tutub. Bu arada Koniko sahəsindəki ABŞ bazasından Deyr əz-Zor çölündəki Morat Foqani kəndinə artilleriya atəşi nəticəsində 1-i qadın və 1-i uşaq olmaqla 4 nəfər yaralanıb.
SOHR İranın dəstəklədiyi milislərin oktyabrın 19-dan bəri Suriyanın müxtəlif bölgələrindəki koalisiya bazalarına 148 hücum təşkil etdiyini sənədləşdirib.
Rusiya qüvvələri Colan təpələrində İranın dəstəklədiyi milislərə və “Hizbullah”a qarşı müşahidə məntəqələri qurur
Suriyanın cənubunda hərbi gərginliyin artmasının qarşısını almaq üçün Rusiya Colan təpələrinə bitişik bölgələrdə 17 müşahidə məntəqəsi yerləşdirib. Əl-Qüneytirə, Dəra və Rif Dəməşq vilayətlərindəki bu müşahidə məntəqələri vasitəsilə bölgədə hərbi tarazlığın qorunması hədəflənir. Rusiya qüvvələri Suriyanın Dəra bölgəsindəki strateji əhəmiyyətli Təlt Əl-Harah təpəsində rejim qüvvələri ilə birlikdə yerləşdirilib. Bildirilib ki, bu addım İran İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (SEPAH) və ya “Hizbullah” ünsürlərinin bölgədə olmamasını təmin etmək üçün onların tələbi əsasında atılıb.
SOHR-un məlumatına görə, Rusiya qüvvələri bölgədə İranın dəstəklədiyi silahlı birləşmələrin və “Hizbullah”ın mövcudluğunun qarşısını almaq üçün müşahidə və izləmə əməliyyatları həyata keçirib. Lakin oktyabrın 7-də Dəra çölündə Tel Əl-Harada yerləşən rus hərbi qulluqçuların qəfil qərarla bölgədən geri çəkildiyi bildirilib. Səbəbləri hələlik məlum olmayan bu geri çəkilmə zamanı təchizatlar boşaldılıb və Rusiya bayrağı endirilib.
Bu inkişaf bir neçə gün əvvəl İsrailin Əl-Qüneytirə əyaləti ilə Colan sərhəddində keçirdiyi hərbi əməliyyatdan sonra baş verib. İsrail bölgəyə tank və hərbi vasitə tədarükünü artırıb. Eyni zamanda Suriyanın cənubuna gələn İran silahlı qüvvələrini hədəfə alaraq minalanmış sahələrin partladılması kimi əməliyyatları gücləndirib. Rusiya qüvvələri Colan ərazisinə bitişik bölgələrdə gərginliyi azaltmaq üçün 17 müşahidə məntəqəsi yaratmağa davam edir. Bu müşahidə məntəqələri regionda tarazlığı qorumaq məqsədi daşıyır və potensial münaqişələrin qarşısını almaq üçün strateji əhəmiyyət kəsb edir.
Koalisiya qüvvələri Deyr əz-Zorda İranın dəstəklədiyi milislərlə toqquşma xəttində
ABŞ qüvvələri ilə İranın dəstəklədiyi milislər arasında davam edən toqquşmaların intensivləşdiyi Deyr əz-Zor çölündə bu səhər hərbi fəaliyyət olub. “Beynəlxalq Koalisiya” qüvvələrinə aid hərbi karvan bölgədəki yataqların inkişafını izləmək üçün Koniko Qaz Zavodu bazasından yola düşüb. Karvan Deyr əz-Zor çölündə fabriklər ərazisinə və qərbə doğru hərəkət edən 7 zirehli vasitədən ibarətdir. Bu ərazilər YPG və Beynəlxalq Koalisiyanın nəzarəti altında olan bölgələrlə rejim qüvvələri ilə İranın dəstəklədiyi silahlı birləşmələr arasında qarşıdurma xəttini təşkil edir.
Ötən gün Deyr əz-Zor çölündəki Koniko qaz yatağında yerləşən ABŞ bazası “yeddi kənd”də rejim qüvvələrinə və İranın dəstəklədiyi milis mövqelərinə hücum edib. Bununla belə, itkilər barədə məlumat verilməyib. Bu hücum Koalisiyaya məxsus 2 PUA bölgədəki hərbi hərəkətləri izləyərkən baş verib. SOHR mənbələrinə görə, Deyr əz-Zor çölündəki hərbi qüvvələr bölgədəki xaosdan istifadə edərək, Fərat çayının qərbindəki nəzarət xəritəsini Suriya və İraq sərhədinə dəyişmək istəyir.
Rusiyanın hava hücumları Suriyada dağıntıları dərinləşdirir
Rusiya hava hücumları və Əsəd qüvvələrinin İdlib və Hələb çölünə endirdiyi artilleriya zərbələri nəticəsində 23 yaşlı gənc həyatını itirib, 2-si uşaq, 2-si qadın olmaqla, 8 nəfər yaralanıb. Rusiya təyyarələrinin İdlibin qərbindəki “Əl-Kilani” elektrik stansiyasına hücumu nəticəsində baş verən yanğın bölgəyə ciddi ziyan vurub. Elektrik stansiyasının istismara verilməsi ilə ətrafdakı onlarla şəhər və kənd içməli sudan məhrum olub.
Latakiyadakı Kabina təpələri və İdlib yaxınlığındakı bir neçə şəhər də daxil olmaqla, bir çox yeri hədəf alıb. Xüsusilə dağıdıcı hücumlardan biri İdlib əyalətində uşaq evi olan “Little Hearts School” yaxınlığında baş verib, uşaqlar və işçilər arasında panikaya səbəb olub. Hava hücumları Rusiya qüvvələrinin hücumlarını Əsəd ordusu və “Hizbullah” da daxil olmaqla, İranın müttəfiqləri ilə koordinasiya etdiyi kritik məqamda baş verib. Bu, Moskva və Tehranın birgə əməliyyat otağı yaratması və Hələbin cənubundakı strateji Tel Əl-Eis təpəsinə qoşun yerləşdirməsi ilə bağlı xəbərlərdən sonra baş verib.
Bazar ertəsi hücumları xüsusilə evlər və elektrik stansiyaları kimi mülki infrastrukturu hədəf alıb. Həmin gün rejim qüvvələri və YPG tərəfindən Hələbdə mülki ərazilərə 16 raket atılıb. Bu hücumda 2-si uşaq olmaqla, 8 nəfər yaralanıb.
İsrailin Colan sərhəddində yeni dəhliz açmaq səyləri
İsrail döyüş təyyarələri tez-tez Colan sərhədi boyunca hava zərbələri endirmədən uçur. Bu fəaliyyətlər İsrail qüvvələrinin sərhəd bölgələrini izləmək və xüsusilə PUA hücumları vasitəsilə olan hücum cəhdlərini aşkar etmək səylərinin bir hissəsi kimi qiymətləndirilir. Bundan əlavə, İsrail qüvvələri Suriya ərazisinə doğru yeni dəhlizlər açır. Bu kontekstdə onlar Suriya ərazisinə bir kilometrə qədər uzanan yeni yollar yaradır, səngərlər qazır və sərhəd zolağının yaxınlığında istehkamlar qururlar.
Bu fəaliyyətlər sentyabrın 22-də Əl-Qüneytirə çölündə Əl-Qəhtaniyyə şəhərinin cənubunda mina təmizləmə əməliyyatları ilə başlayıb. Minalar təmizləndikdən bir neçə gün sonra İsrail hərbi briqadası tanklar və tikinti texnikasının dəstəyi ilə Suriya ərazisinə 300 metr irəliləyib. Briqada Əl-Qüneytirənin şimalındakı Cabata Əl-Xəşab yaşayış məntəqəsi yaxınlığındakı Hurş Əl-Şəhər bölgəsində yerləşdirilib. İsrail maşınları Hodr şəhərindən Cabata Əl-Xəşab yaşayış məntəqəsinə qədər, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının müəyyən etdiyi “mavi xətt”ə qədər uzanan 4 metr enində xəndək qazmağa başlayıb.
Bundan əlavə, yeni müşahidə məntəqələri də inşa edilib. İki gün əvvəl İsrailə məxsus PUA Əl-Qüneytirə yaşayış məntəqəsinin şərq girişində yerləşən Əl-Aləm kəsişməsindəki hökumət binasına hücum edib. Bu hücum 1 polis məmurunun ölümü və 2 polis məmurunun yaralanması ilə nəticələnib. Digər tərəfdən, Rusiya qüvvələri bölgədəki mövcudluğunu gücləndirməkdə davam edir. Son olaraq sentyabrın 25-də Beyr Əcəm və Bəriqah şəhərləri yaxınlığında iki yeni məntəqə yaradılıb və bununla da Rusiya müşahidə məntəqələrinin sayı 17-yə çatdırılıb.
Bu inkişaflar Colan sərhədinə yaxın hərbi məntəqələrdə yerləşdirilən rejim qüvvələrinin fəaliyyətsizliyi, Livan “Hizbullahı”na bağlı qrupların hərəkətinin qarşısının alınması, “Hizbullah” və İranın dəstəklədiyi qrupların İsrail-Suriya atəşkəs xəttindən 15 kilometr uzaqlıqdakı ərazilərə girişinin qadağan edilməsi ilə üst-üstə düşür.
Livana yardım aparan yük maşınları İsrailin Suriyaya hücumlarında hədəfə alınıb
SOHR bazar günü İsrailin Suriyaya endirdiyi hava hücumunda Livana humanitar yardım aparan yük maşınlarının hədəf alındığını və 3 yardım işçisinin yaralandığını açıqlayıb. SOHR bəyan edib ki, İsrail döyüş təyyarələri Xümsün cənubundakı İran avtomobil zavodunda ərzaq və tibbi ləvazimat yüklənmiş 3 yük maşınına 3 raket zərbəsi endirib. Böyük Britaniyada yerləşən SOHR-un Suriyadakı mənbələrindən verilən məlumata görə, hücum nəticəsində yük maşınları məhv edilib, 3 yardım işçisi yaralanıb. Həmçinin yük maşınlarının İsrailin hücumlarının gücləndiyi Livana humanitar yardım çatdırmaq üçün İraqdan keçdiyi də bildirilib.
Ötən cümə günü Livan bəyan edib ki, İsrailin Suriya ilə sərhədində hava hücumu iki ölkəni birləşdirən əsas beynəlxalq marşrutu kəsib. İsrail son günlər silahların “Hizbullah”ın müttəfiqi olan Suriyadan sərhəddən keçdiyini iddia edərək, sərhəd bölgəsini dəfələrlə hədəfə alıb. İsrail 2011-ci ildə Suriyada vətəndaş müharibəsi başlayandan bəri yüzlərlə hava hücumu həyata keçirib, əsasən İranın dəstəklədiyi döyüşçüləri və ordu mövqelərini hədəf alıb.
İsrail rəsmiləri fərdi hücumları nadir hallarda şərh edərkən, İranın Suriyadakı mövcudluğunu genişləndirməyə imkan verməyəcəklərini dəfələrlə vurğulayıblar.
ABŞ-nin Suriyadakı əməliyyatlarında 37 silahlı öldürülüb
ABŞ ordusu bazar günü İŞİD və “Əl-Qaidə” ilə əlaqəli “Hurras al-Deen” qruplaşmasına bağlı 37 silahlının Suriyada iki hücumda öldürüldüyünü açıqlayıb. Ölənlər arasında 2 yüksək rütbəli silahlının olduğu bildirilib. ABŞ Mərkəzi Komandanlığı çərşənbə axşamı Suriyanın şimal-qərbində həyata keçirilən hava hücumunda “Hurras al-Deen” qruplaşmasının yüksək rütbəli yaraqlısı və daha 8 nəfərin hədəf alındığını açıqlayıb. Bildirilib ki, baş yaraqlı hərbi əməliyyatlara nəzarət etmək üçün məsuliyyət daşıyırdı.
O da bildirilib ki, sentyabrın 16-da Suriyanın mərkəzində naməlum ərazidə İŞİD-in təlim düşərgəsinə irimiqyaslı hava hücumu həyata keçirilib və bu hücumda azı 4 suriyalı lider də daxil olmaqla, 28 silahlı öldürülüb.
Verilən açıqlamada qeyd olunub: “Bu hava hücumu İŞİD-in ABŞ-nin maraqlarına, müttəfiqlərimizə və tərəfdaşlarımıza qarşı əməliyyatlar aparmaq qabiliyyətini zəiflədəcək”. Suriyada təxminən 900 ABŞ hərbi qulluqçusu var, bu qüvvələr İraq və Suriyaya təsir edərək, böyük ərazilərə nəzarət edən ekstremist İŞİD-in yenidən meydana çıxmasının qarşısını almağa çalışır.
ABŞ qüvvələri Suriyanın şimal-şərqindəki əsas müttəfiqi YPG-yə məsləhət və dəstək verir. Bu ərazilər İranın dəstəklədiyi silahlı qrupların yerləşdiyi ərazilərdən çox da uzaqda deyil və İraqla strateji əhəmiyyətli sərhəd qapısının yaxınlığındadır.
Fon
“Hurras al-Deen” (Hurras al-Din) 2018-ci ildə Suriyanın şimal-qərbində qurulan “Əl-Qaidə” ilə əlaqəli silahlı qrupdur. Adı hərfi mənada “Dinin Keşikçiləri” deməkdir. Qrup Suriyada vətəndaş müharibəsi zamanı “Əl-Qaidə”nin dünya miqyasında ideoloji xəttinə sadiq qalaraq, fəaliyyət göstərib. “Hurras al-Deen” əsasən İdlib bölgəsində fəaliyyət göstərir. Qrup sayca böyük bir qüvvə olmasa da, təcrübəli döyüşçülərdən ibarətdir və xüsusilə bombalı hücumlar, pusqular və partizan taktikalarında təsirlidir. ABŞ və müttəfiqlərinin Suriyadakı hava hücumlarında tez-tez hədəfə alınıb.
“Həyat Təhrir əl-Şam” (HTŞ) kimi digər qruplarla ara-sıra gərginlik yaşasa da, HTŞ-yə qarşı birbaşa hərbi hücumdan çəkinib.
Sevinc Əliyeva
Ordu.az
