İran cavabını Oman vasitəsilə çatdırıb. Böyük Britaniyanın Xarici İşlər nazirinin iranlı həmkarı ilə telefon danışığı, əslində İran ətrafında, İranın nüvə proqramı ilə bağlı yeni saziş müzakirələrində mövcud olan mübarizənin kəskinliyini və dinamikasını göstərir. Artıq bildirdiyimiz kimi, yeni nüvə sazişi intriqası bəlkə də Avropa üçlüyünün iştirakını əhatə edəcək.

İran Trampın təklifinə cavab olaraq, dolayı yolla danışıqlara hazır olduğunu bildirib, lakin sazişin 2015-ci ildə 6+1 formatında əldə olunan razılaşmanın təkrarı ola bilməyəcəyini qeyd edib, çünki reallıqlar dəyişib. Dəyişikliklər məsələsi əlbəttə ki, ayrıca əhəmiyyətli və maraqlı mövzudur, lakin vəziyyətin həqiqətən əvvəlki kimi olmadığı şübhəsizdir. Lakin əsas məsələ formanın eyni qalıb-qalmayacağıdır: Yenə də 6+1, yoxsa artıq başqa bir format olacaq, məsələn, xüsusilə Tramp və onun administrasiyasının Avropaya yanaşmalarını nəzərə alsaq, Avropa üçlüyü iştirak etməyə bilər.

Bu, əlbəttə ki, yalnız ədəd məsələsi deyil, çünki format iştirakçı dairələrini müəyyən edəcək və bu da məzmunu əvvəlcədən təyin edəcək. Böyük Britaniyanın Xarici İşlər naziri Trampın cavabından sonra Tehrana zəng edirsə, bu, yəqin ki, Londonun narahatlığını göstərir ki, Ukrayna ətrafında rus-amerikan prosesində olduğu kimi, İran məsələsində də Avropa üçlüyü “oyundan kənar” qala bilər. David Leminin Tehrana zəngi, şübhəsiz ki, oyunda qalmaq üçündür.

İran tərəfindən yayılan məlumatdan göründüyü kimi, London oyunda qalmaq üçün diplomatik variant təklif edir və Avropa üçlüyünün dəstək verməyə hazır olduğunu bildirir. Əraqçi qeyd edib ki, İranın sanksiyalar siyasətinin davam etməsi narazılıq yaradır, bəlkə də dəstək verməyə hazırlıq məsələsində İran sanksiyaların ləğvi istiqamətində praktik və inandırıcı addımlar gözləyir. Avropa buna gedəcək, yoxsa İrana hesablaşmaq üçün başqa metodlar tapmağa cəhd edəcək? Əlbəttə, bunu ABŞ-yə ünvanlanmış və eyni zamanda Avropa üçlüyünün iştirakını nəzərə alaraq da nəzərdən keçirə bilərlər.

Asif Cəfərov
Ordu.az