Ordu.az xəbər verir ki, şirkətin Sənaye İnnovasiyası və Süni Zəka üzrə baş direktoru Əhməd Əli Əl Harmudi Türkiyənin strateji tərəfdaş kimi görüldüyünü bildirib.
“Defence Turk” nəşrinin aldığı müsahibəni təqdim edirik:
“Defence Turk”: BƏƏ ilə Türkiyə arasındakı tərəfdaşlıq son illərdə ciddi şəkildə böyüyüb. “Tawazun” Türkiyə müdafiə sənayesinin mövcud imkanlarını və keçirdiyi sürətli transformasiyanı necə qiymətləndirir?
Əhməd Əli Əl Harmudi: Türkiyə müdafiə sənayesi xüsusilə yerli imkanların yaradılması, innovasiya dövrlərinin sürətləndirilməsi və texnoloji hədəflərin qlobal miqyasda rəqabətədavamlı məhsul və sistemlərə çevrilməsi sahəsində son on ildə olduqca böyük irəliləyiş əldə edib. Bu transformasiya uzunmüddətli strateji sərmayənin, güclü sənaye koordinasiyasının və hökumət, sənaye, akademiya və KOBİ-lərin vahid milli ekosistem altında səmərəli inteqrasiyasının vacibliyini göstərir.
Biz Türkiyəni avtonom sistemlər, aviasiya, quru sistemləri, elektronika və ağıllı texnologiyalar daxil olmaqla bir çox qabaqcıl müdafiə sahəsində dəyərli ekspertizaya malik mühüm strateji tərəfdaş kimi görürük. Burada xüsusilə diqqətçəkən məqam sektorun əməliyyat yanaşmasını çevik innovasiya və sənaye miqyaslana bilmə qabiliyyəti ilə birləşdirmə bacarığıdır.
“Tawazun” olaraq biz təkbaşına həyata keçirilən proqramlardan daha çox ekosistemləri aktivləşdirməyə böyük önəm veririk. Bu baxımdan Türkiyə modeli innovasiya yönümlü sənaye artımını təşviq etmək, yerli istehsal imkanlarını dəstəkləmək və KOBİ-lər ilə yeni inkişaf edən texnologiya şirkətlərinin milli müdafiə hədəflərinə mənalı töhfə verməsi üçün yollar yaratmaq baxımından dəyərli dərslər təqdim edir.
Böyüyən BƏƏ-Türkiyə tərəfdaşlığı müdafiə qabiliyyətinin gələcəyinin əməkdaşlığa, texnologiya mübadiləsinə, birgə inkişafa və uzunmüddətli strateji hazırlığı gücləndirən dayanıqlı sənaye tərəfdaşlıqlarına bağlı olacağına dair ortaq anlayışı əks etdirir.
“Defence Turk”: “Tawazun”un hazırda Türk müdafiə şirkətləri ilə fokuslandığı birgə istehsal, “Ar-Ge” və ya texnologiya transferi kimi konkret əməkdaşlıq sahələri hansılardır?
Əhməd Əli Əl Harmudi: “Tawazun”un beynəlxalq əməkdaşlığa yanaşması uzunmüddətli sənaye qabiliyyəti inkişafını təmin etməyə və qabaqcıl, həmçinin ikili istifadə texnologiyalarının BƏƏ müdafiə ekosisteminə inteqrasiyasını sürətləndirməyə yönəlib. Bu istiqamətdə Türkiyə müdafiə şirkətləri ilə əlaqəmiz ənənəvi təchizat modellərindən kənara çıxaraq daha strateji və dəyər yönümlü tərəfdaşlıqlara qədər uzanır.
Fokuslandığımız əsas sahələr arasında birgə tədqiqat və inkişaf, sənaye tərəfdaşlıqları, qabaqcıl istehsal, süni zəka dəstəkli sistemlər, avtonom texnologiyalar, elektronika və BƏƏ daxilində texnologiyanın lokallaşdırılması ilə davamlı qabiliyyət inkişafını dəstəkləyən imkanlar yer alır.
“Tawazun”un Sənaye İnnovasiyası və Süni Zəka Direktorluğu vasitəsilə texnoloji yetişmə və sənaye yayılmasını sürətləndirmək məqsədilə sektor oyunçularını tədqiqat qurumları, akademiya, startaplar və KOBİ-lərlə bir araya gətirən təşəbbüsləri fəal şəkildə dəstəkləyirik. Uğurlu tərəfdaşlıqların birgə dəyər yaradan, təchizat zəncirlərini gücləndirən və hər iki tərəf üçün gələcək sənaye rəqabətqabiliyyətinə töhfə verən tərəfdaşlıqlar olduğuna inanırıq.
İnkişaf etməkdə olan şirkətlərin və innovatorların müdafiə dəyər zəncirlərinə qoşulması üçün yollar yaratmağa da xüsusi diqqət yetiririk. Bu yanaşma startapları və KOBİ-ləri strukturlaşdırılmış proqramlar, infrastruktur çıxışı və daha geniş müdafiə ekosisteminə inteqrasiya imkanları vasitəsilə dəstəkləyən “Tawazun”un sahibkarlığın inkişafı funksiyası ilə tam uyğunlaşır. Son məqsədimiz davamlı sənaye artımına, texnoloji irəliləyişə və gələcəyə hazırlığa töhfə verəcək tərəfdaşlıqlar qurmaqdır.
“Defence Turk”: “Tawazun”un baxış bucağından, bu sərgi zamanı ən çox diqqətinizi çəkən inkişaf etməkdə olan müdafiə texnologiyaları və ya trendlər hansılar oldu?
Əhməd Əli Əl Harmudi: Bu gün qlobal müdafiə sektorunu formalaşdıran ən mühüm trendlərdən biri qabaqcıl mülki texnologiyalarla müdafiə tətbiqləri arasında getdikcə artan yaxınlaşmadır. Bu sərgi zamanı süni zəka dəstəkli sistemlər, avtonom və insansız platformalar, qabaqcıl aşkar etmə texnologiyaları, dayanıqlı rabitə, kiber qabiliyyətlər və ağıllı qərar dəstək sistemləri ətrafında güclü dinamika müşahidə etdik.
Bundan əlavə, modulluq, qarşılıqlı işləkliyə uyğunluq, texnologiyaya sürətli adaptasiya və miqyası artırıla bilən istehsal imkanlarına verilən önəmin getdikcə artdığını görürük. Bu trendlər müdafiə ekosistemlərinin necə innovasiya edəcəyini, necə əməkdaşlıq quracağını və dəyişən əməliyyat tələblərinə necə cavab verəcəyini yenidən müəyyənləşdirir.
“Tawazun”da innovasiyaya daha geniş bir ekosistem prizmasından yanaşırıq. Diqqətimiz təkcə texnologiyaların özündə deyil, həm də bu texnologiyaların tədqiqat və inkişafdan sənayeləşməyə, startap dəstəyindən sektorlararası əməkdaşlığa qədər olan prosesdə uyğunlaşdırılmasını sürətləndirmək üçün lazım olan mexanizmlərdədir.
Yaxın zamanda həyata keçirdiyimiz “BƏƏ Milli Müdafiə Sənayesi Baxışı” gələcəyə yönəlmiş qabiliyyət inkişafının, inkişaf etməkdə olan texnologiyaların, dayanıqlı təchizat zəncirlərinin və ekosistem miqyasında əməkdaşlığın vacibliyini vurğulayaraq bu baxışımızı daha da gücləndirir. İnanırıq ki, innovasiya, istedad, sənaye və strateji tərəfdaşlığı uğurla uyğunlaşdırılmış çərçivədə birləşdirən dövlətlər gələcəyin müdafiə vizyonuna liderlik etmək üçün ən yaxşı mövqedə olacaq.
“Defence Turk”: “Tawazun” BƏƏ-də davamlı müdafiə ekosistemi qurulmasında əsas rol oynayır. Sizcə, Türkiyə müdafiə ekspertizası BƏƏ-nin “Make it in the Emirates” vizyonuna necə töhfə verə bilər?
Əhməd Əli Əl Harmudi: “Make it in the Emirates” vizyonu əsasən dayanıqlı milli sənaye qabiliyyətləri qurmaq, innovasiyanı sürətləndirmək, yerli dəyər zəncirlərini gücləndirmək və BƏƏ-ni qabaqcıl sənayelər üçün qlobal miqyasda rəqabətli mərkəzə çevirməkdən ibarətdir.
Türkiyə müdafiə ekspertizası sənaye əməkdaşlığı, bilik və bacarıq mübadiləsi, birgə texnologiya inkişafı və yerli istehsal ilə innovasiya ekosistemlərinin miqyaslandırılmasında ən yaxşı təcrübələrin paylaşılması vasitəsilə bu vizyona əhəmiyyətli töhfələr verə bilər. Türkiyənin çevik sənaye qabiliyyətləri yaratmaq və yerli müdafiə şirkətlərinin böyüməsini dəstəkləmək sahəsindəki təcrübəsi BƏƏ-nin uzunmüddətli sənaye hədəfləri ilə sıx uyğunlaşır.
Türkiyə düşünülmüş təchizat zənciri lokallaşdırılması yolu ilə müdafiə sənayesi inkişafı üçün güclü model təqdim edir. Əsas podratçıları dəstəkləyən geniş yerli KOBİ, ixtisaslaşmış istehsalçı və texnologiya tərəfdaşları şəbəkəsi quraraq güclü yerli məzmun, ixrac qabiliyyəti və miqyası artırıla bilən istehsal gücünə malik dayanıqlı sənaye təməli formalaşdırıb. Bu təcrübə BƏƏ-nin “Make it in the Emirates” müdafiə vizyonunu sürətləndirmək üçün dəyərli dərslər daşıyır.
“Tawazun” olaraq biz davamlı sektor artımını dəstəkləyən çərçivələr və şərait yaradaraq BƏƏ-nin müdafiə və təhlükəsizlik sənaye ekosistemi üçün milli asanlaşdırıcı rolunu oynayırıq. Buna sənaye inkişafını sürətləndirmək, təchizat zənciri inteqrasiyasını gücləndirmək və suveren qabiliyyətlərin irəliləməsini dəstəkləmək üçün dövlət qurumları, sektor tərəfdaşları, akademiya, KOBİ-lər və beynəlxalq maraqlı tərəflər arasında əməkdaşlığın təmin edilməsi daxildir. Türkiyə şirkətləri ilə olanlar da daxil olmaqla beynəlxalq tərəfdaşlıqların BƏƏ-də gələcəyə hazır və qlobal baxımdan rəqabətli müdafiə ekosisteminin inkişafına töhfə verməsi son dərəcə vacibdir.
“Defence Turk”: Qlobal təchizat zənciri çətinlikləri bir çox ölkə üçün prioritet məsələyə çevrilib. “Tawazun” daha dayanıqlı və davamlı müdafiə təchizat zənciri təmin etmək üçün Türkiyə kimi beynəlxalq tərəfdaşlarla necə işləyir?
Əhməd Əli Əl Harmudi: Qlobal təchizat zəncirinin dayanıqlılığı bütün dünyada müdafiə sənayeləri üçün strateji prioritetə çevrilib. “Tawazun”da biz bu məsələyə əməkdaşlıq, yerliləşdirmə və uzunmüddətli sənaye qabiliyyəti inkişafına yönəlmiş ekosistem əsaslı strategiya ilə yanaşırıq.
BƏƏ-nin müdafiə və təhlükəsizlik sənaye ekosistemini aktivləşdirən və tənzimləyən milli qurum kimi “Tawazun” təchizat zənciri inteqrasiyasını gücləndirmək, texnoloji irəliləyişi dəstəkləmək və sənaye dayanıqlığını artırmaq üçün dövlət qurumları, sektor tərəfdaşları, KOBİ-lər, akademiya və Türkiyə şirkətləri də daxil olmaqla beynəlxalq maraqlı tərəflərlə birlikdə çalışır. Tərəfdaşlıqlar vasitəsilə BƏƏ üçün daha çevik, davamlı və qlobal miqyasda rəqabətli müdafiə sənayesi bazası formalaşdırmağı hədəfləyirik.
Sevinc Əliyeva
Ordu.az
