Ordu.az xəbər verir ki, “Bell 505” əsaslı avtonom aparat 36 aylıq inkişaf proqramı çərçivəsində 1300 funt yükü 100 dəniz mili döyüş radiusuna daşımalı olacaq.
ABŞ Dəniz Piyadaları Korpusu bir nəfər ekipaj üzvünü belə riskə atmadan mübahisəli ərazilərə yük daşıya bilən pilotsuz sistem əldə edir və bunu hazırlayan Pittsburq şirkəti artıq müqaviləni alıb.
MARV-EL qısaltması “Medium Aerial Resupply Vehicle - Expeditionary Logistics” ifadəsini bildirir. Yəni taktiki ön xətdə fəaliyyət göstərən dəniz piyadalarına təchizat çatdırmaq üçün nəzərdə tutulmuş avtonom helikopter tipli aparatdır. İnsanlı helikopter göndərmək isə komandirlərin getdikcə daha az qəbul etdiyi risklər deməkdir.
Layihədə “Near Earth” şirkəti “Bell Textron”, “Moog Inc.” və “XP Services” ilə əməkdaşlıq edəcək.
Proqramın mərkəzində dayanan platforma sınaqdan keçmiş, kommersiya bazarında mövcud yüngül helikopter olan “Bell 505”dir. Komanda onu avtonom yük daşıyıcısına çevirir.
“Near Earth”in töhfəsi təhlükəsizlik baxımından kritik proqram təminatı olan “Captain” avtonomiya arxitekturasıdır. Bu sistem avtonom qalxma, marşrut üzrə naviqasiya, maneələrdən yayınma, GPS olmayan şəraitdə naviqasiya, təhlükəsiz eniş və uçuş zamanı dinamik missiya yenilənmələrini idarə edir.
“Moog”un “Genesys” avioniki və sertifikatlaşdırılmış uçuş idarəetmə sistemi bu avtonomiyanı təyyarənin fiziki idarəetmə elementləri ilə birləşdirir. “XP Services” isə konstruksiya dəyişiklikləri, inteqrasiya, texniki xidmət və eksperimental uçuş sınaqlarını həyata keçirir.
Dəniz Piyadaları Korpusunun həll etməyə çalışdığı logistika problemi realdır və getdikcə kəskinləşir. Sakit okeanda genişmiqyaslı münaqişə üçün hazırlanmış əməliyyat konsepsiyalarına görə, müxtəlif adalara və uzaq dayaq məntəqələrinə yayılmış dəniz piyadaları davamlı təchizata ehtiyac duyur.
Bu mövqelər nə qədər uzaq və dağınıq olsa, adi helikopterlə təchizat bir o qədər çətin və təhlükəli olur. Pilotlu təyyarələr yalnız düşmən təhdidləri ilə deyil, ekipajın istirahət dövrləri və yüksək tempdə fasiləsiz əməliyyatlarda qüvvə məhdudiyyətləri ilə də üzləşir.
Avtonom aparat isə yatmır, yorulmur və sursat və ya ərzaq çatdırmaq üçün pilotun riskli bölgəyə uçmasını tələb etmir.
Sevinc Əliyeva
Ordu.az
