Türkiyə-Ermənistan danışıqlar prosesinin geosiyasi konteksti - BAXIŞ BUCAĞI

2021/09/3444-1630763863.jpg
Oxunub: 1053     15:40     19 Yanvar 2022    
Yanvarın 14-də Ermənistan və Türkiyənin xüsusi nümayəndələrinin ilk görüşü ilə iki ölkə arasında münasibətlərin normallaşması prosesi başlayıb.

Bu kontekstdə Moskvada görüşə gələn Ermənistan nümayəndə heyətinin avtomobilində Ermənistanın bayrağının olmadığı, türk nümayəndə heyətinin avtomobilində isə onların bayrağının qoyulması diqqət çəkir.

Ermənistan nümayəndəsi Ruben Rubinyan bəzi izahatlar verdi. O qeyd edib ki, Türkiyə təmsilçisi Türkiyənin Rusiyadakı səfirinin maşınında olub, ona görə də maşının üstündə Türkiyə bayrağı var.

Bütün bunlar xırdalıq kimi görünə bilər, amma diplomatiyada xırdalıqlar yoxdur. Və hər bir ritual incəliyin öz mənası və mesajları var, bunlar nəzərə alınmalıdır. Və əgər Ermənistan və Türkiyə nümayəndələri arasında saat yarım davam edən danışıqlardan sonra tərəflər demək olar ki, eyni məzmunlu bəyanatlar veriblərsə, bu o demək deyil ki, artıq tamamilə müsbət tendensiya müşahidə olunur. Əvvəlcə qeyd edək ki, bu, ilk görüş idi. Və yəqin ki, tanışlıq məqsədli idi,

Ona görə də ilk görüş müsbət abu-havada keçibsə, o zaman Türkiyənin və ya Ermənistanın danışıqlar zamanı ilkin şərtlər qoymayacağını düşünmək sadəlövhlükdür. Ekspertlər isə təsadüfi hesab etmirlər ki, nümayəndə heyətinin görüşünə bir neçə gün qalmış Türkiyə Böyük Millət Məclisinin keçmiş sədr müavini Həsən Qorxmazcan bəyan edib ki, Türkiyə Ermənistanla münasibətləri yalnız erməni tərəfinin 4 ilkin şərti yerinə yetirəcəyi təqdirdə normallaşdırmalıdır. Digər tərəfdən, bu vəziyyətdə Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Ankara ilə münasibətləri normallaşdırmadan əvvəl Ermənistanın Azərbaycanla müsbət münasibət qurmalı olduğunu vurğulayır. İki ölkə nümayəndələrinin görüşündən əvvəl Türkiyə tərəfi bu cür bəyanatlarla ilkin şərt məntiqini rəhbər tutacaqları mesajını verir.

Yada salaq ki, əvvəllər erməni-türk münasibətlərini normallaşdırmaq üçün üç cəhd olub, bir qayda olaraq, Türkiyə tərəfi ilkin şərtlər irəli sürüb. Türkiyə tərəfinin diplomatik təmaslar prosesində maraqlı olmasının daha bir səbəbi də, Qarabağ ətrafında tarixi ədaləti bərpa etmək, habelə səmərəsiz fəaliyyət göstərmiş Minsk Qrupu həmsədrlərini regiondan kənar tutmaqdır.

Və təsadüfi deyil ki, Türkiyə tərəfi Minsk Qrupunun Qarabağ məsələsini həll etmək iqtidarında olmadığını bəyan edir və Prezident İlham Əliyev həmsədrləri Qarabağ məsələsi ilə məşğul olmağa imkan verməyəcəyini bəyan edir.

Digər tərəfdən, Türkiyənin məqsədlərindən biri də “3+3” əməkdaşlığı çərçivəsində Cənubi Qafqazda mövqelərini gücləndirmək, daha sonra Mərkəzi Asiyaya istiqamətlənməkdir. Çox diqqətəlayiq haldır ki, KTMT sülhməramlılarının Qazaxıstana göndərilməsi fonunda rəsmi Ankara yaranmış vəziyyətlə bağlı Türk Dövlətləri Təşkilatına üzv ölkələrin xarici işlər nazirlərinin növbədənkənar iclasının keçirilməsi təşəbbüsü ilə çıxış etdi.

Nəticədə Türkiyə Qlobal Dəniz Strategiyalarının Tədqiqi Mərkəzinin prezidenti admiral Cihat Yağer “Turan Ordusu”nun yaradılmasının təcili olduğunu bəyan etdi. Rusiya və Türkiyə bəzi məsələlərdə əməkdaşlıq edirlər, lakin strateji baxımdan bu ölkələr müxtəlif hərbi-siyasi ittifaqlara daxil olmaqla regionda əsas rəqib olaraq qalacaqlar.

Dəyanət Ağalarlı
Ordu.az

© Materiallardan istifadə edərkən hiperlinklə istinad olunmalıdır


Teqlər: Ermənistan   Türkiyə   Moskva   Görüş  


Bizi "telegram"da izləyin