Bu, açıq blefdir, yoxsa…| Donbas ətrafında vəziyyət olduqca gərgindir

2022/01/34564-1642418790.jpg
Oxunub: 4689     15:30     17 Yanvar 2022    
Oktyabr ayından etibarən Rusiyanın Ukrayna ətrafında açıq-aşkar hərbi birləşmələri barədə xəbərlər getdikcə daha çox narahatedici vəziyyətə çatıb. Bu hadisələr Avropa İttifaqı və Şimali Atlantika Müqaviləsi Təşkilatının (NATO) liderlərinin Rusiyanın Ukraynaya qaçılmaz müdaxiləsi ilə bağlı potensial təhdidlərlə bağlı mütəmadi bəyanatlar verməsi və belə bir ssenarinin Moskva üçün gətirəcəyi ciddi nəticələrlə bağlı Qərbin Putinə xəbərdarlıq etməsinə səbəb oldu. Bu mesajı dekabrın 7-də Rusiya Prezidenti Vladimir Putinlə videokonfrans zamanı ABŞ prezidenti Co Bayden də çatdırıb.

Narahatlıqlar Rusiya hərbi birləşmələrinin 2021-ci ilin yazı-payız aylarında Mərkəzi Hərbi Dairəsindən Qərb Hərbi Dairəsinə hərəkətləri ilə bağlıdır. Mayın 31-də Rusiyanın müdafiə naziri Sergey Şoyqu faktiki olaraq bildirib ki, ölkədə 20 hərbi birləşmə yenidən formalaşdırılacaq. O, əlavə təfərrüatları açıqlamayıb. Bu qeyri-müəyyənlik müxtəlif fərziyyələr və mümkün təsəvvür edilən ssenarilər üçün boşluq yaratdı.

Beynəlxalq ekspertlər öz təhlillərini əsasən yazda Smolensk-Voronej bölgəsinə köçürülən Rusiyanın 41-ci Əlahiddə Ümumqoşun Ordusunun (qərargahı Novosibirskdə yerləşir) bölmələri və texnikasına yönəldiblər. Bu birləşmələr sentyabrın ortalarında Rusiya-Belarus “Zapad 2021” birgə hərbi təlimində iştirak ediblər, lakin onlar hələ də daimi dislokasiya yerlərinə qayıtmayıblar. Onlara məxsus zirehli texnikalar, o cümlədən “İsgəndər” OTRK-ları texniki heyətlə birlikdə Smolensk vilayətinin Yelnya şəhərindəki bazalarda qalmaqdadır. Lakin daha da önəmlisi odur ki, 41-ci Əlahiddə Ümumqoşun Ordusunun hissələrinin Qərb Hərbi Dairəsinə yeridilməsi 2021-ci ilin noyabrında, yəni “Zapad “təlimləri başa çatdıqdan 1,5-2 ay sonra davam edib.

Rusiya hərbi rəhbərliyinin bu hissələrin Qərb Hərbi Dairəsinə daimi əsaslarla yenidən yerləşdirilməsi planını həyata keçirdiyi getdikcə aydınlaşır. Ola bilsin ki, Rusiya müdafiə naziri mayın 31-də yuxarıda adı çəkilən bəyanatında bunu nəzərdə tutub.

Ukrayna ordusunun 2021-ci il dekabrın əvvəlinə olan hesablamalarına görə, Krım da daxil olmaqla, Ukrayna ətrafında 250 kilometrlik zonada təxminən 100.000 şəxsi heyətdən ibarət 48 rus tabor taktiki qrupları var idi. Bu bölmələrin əksəriyyəti, o cümlədən Belqorod (3-cü motoatıcı diviziya) və Smolensk (144-cü motoatıcı diviziya) bölgələrində Qərb Hərbi Dairəsinin 20-ci Ordusundakı iki yeni diviziya daimi olaraq yerləşdirilib.

Bu bölmələr hələ 2016-cı ildə formalaşmağa başlayıb və hələ də kadr təminatı və təchizatdan keçir. Beləliklə, onların yerləşdirilmə sahələri təbii olaraq gündəlik hərəkətlər və döyüş hazırlığı ilə bağlı artan hərbi fəaliyyət zonalarına çevrilib. Bu da öz növbəsində xeyli səs-küy yaradıb ki, bunun arxasında şimal istiqamətindən Ukraynaya qarşı mümkün təcavüzə hazırlıq əlamətlərini görmək daha çətindir.

Avadanlıq və şəxsi heyətin sayı baxımından digər hərbi dairələrdən bölmələrin köçürülməsi nəticəsində Ukrayna yaxınlığında Rusiya qoşunlarının qruplaşdırılmasında ən böyük artım 20-ci Orduda (Smolensk vilayəti) və Krımda müşahidə edilə bilər. Eyni zamanda, Ukraynanın şərq sərhədlərində 8-ci Əlahiddə Ümumqoşun Ordusunun tərkibi və ölçüsü dəyişməyib. Bu, xüsusilə Ukraynanın şərqindəki Donetsk və Luqansk vilayətlərinin Moskvanın nəzarətindəki ərazilərindəki 1-ci və 2-ci Ordu Korpuslarını texnika, sursat və komanda heyəti ilə təmin edən bölmədir.

2021-ci ilin aprel-may aylarında NATO ilə gərginliyin artması zamanı Rusiya 53 tabor taktiki qrupu və təxminən 105 000 şəxsi heyəti Ukrayna ətrafında eyni ərazilərdə cəmləşdirdi. Ona görə də bu payızda Ukrayna ətrafında Rusiya hərbi qruplaşmasının güclənməsinin görünməmiş xarakterindən danışmaq mübaliğə olardı. Və hər iki halda bu qruplaşmalar Ukraynaya genişmiqyaslı müdaxiləyə başlamaq üçün kifayət etmədi, lakin Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin ölkənin şərq vilayətlərində status-kvonu dəyişmək cəhdlərinin qarşısını almaq üçün məhdud əməliyyat üçün kifayət idi.

Ukrayna hərbçiləri Rusiya tərəfinin vaxtaşırı güc nümayişi keçirməsinə öyrəşib və ona görə də hazırkı vəziyyətə daha sakit yanaşır. Ukraynanın hərbi rəhbərliyi Rusiya Silahlı Qüvvələrinin hava qüvvələri və raketlərdə üstünlüyünü etiraf edir, lakin hesab edir ki, Rusiya hazırda Ukraynaya qarşı uğurlu döyüş əməliyyatı üçün lazımi qüvvə nisbətini təmin edə bilmir. Donbasda Birləşmiş Qüvvələr Əməliyyatının komandanı general-mayor Oleksandr Pavlyuk bildirib ki, o, birbaşa təcavüzün mümkünlüyünü göstərən heç bir əlamət görməyib.

Dekabrın 13-də Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi Moskvanın Ukraynaya müdaxiləyə hazırlaşdığına dair hər hansı ehtimalı istisna etdi. Rusiya Xarici İşlər nazirinin müavini Sergey Ryabkovun sözlərinə görə, Amerikalılar Ukraynaya “Rusiyanın işğalı” təhlükəsinin olması ideyası ilə tamamilə anlaşılmaz şəkildə aludə olublar: “Bu belə deyil və ola da bilməz. Bizim ərazimizdə gördüyümüz işin onlara dəxli yoxdur, onların bu cür sualları verməyə nə mənəvi, nə də siyasi haqqı var”.

Beləliklə, Rusiyanın Ukrayna ətrafında hazırkı hərbi birləşməsinin əsl müdaxilə niyyətindən çox, blef və Ukrayna, habelə NATO-ya əlavə psixoloji təzyiq nümunəsi olma ehtimalı daha yüksəkdir.

Dəyanət Ağalarlı
Ordu.az

© Materiallardan istifadə edərkən hiperlinklə istinad olunmalıdır


Teqlər: Rusiya   NATO   Ukrayna   Donbas  


Bizi "telegram"da izləyin