Sual ermənicədir: İrəvanda kartları kim paylayır?

2018/04/_0000_ar34543_1524665031.jpg
Oxunub: 3426     17:59     25 Aprel 2018    
Yəqin ki, hər birimiz həyatında ən azı bir dəfə eşitdiyi və ya uşağa belə bir əclaf sual verdiyi olub: kimi daha çox sevirsən, atanı ya ananı? Kiçik adamçığaz kədərlənir, kainatın ən vacib suallarından birinə cavab tapmaq üçün çalışır və onun yaxınında olan valideynə xoş gəlmək üçün onu sevdiyini bildirir. Başqa variantlarda mümkündür.

Təxminən Rusiyalıların çoxu indi eyni vəziyyətdədir. Rusiyanın bu gün ən çox dostu kimdir? İmkanlı Azərbaycan yoxsa çalxalanan borc içində batan Ermənistan? Necə bölünsə doğru olardı? Rusiya üçün onların yalnız yaxşı insan olması və öz sahəsində mütəxəssis olmaları kifayətdir. Siyasətdə isə kartlar fərqli qaydada paylanır.

Bu gün Ermənistanda baş verənlər olduqca proqnozlardan kənar hadisələrdir. Kim proqnozlaşdıra bilərdi ki, Serj Sarkisyanın Baş nazir vəzifəsinə özünü təyin etməsi və ya seçilməsi partlayışa səbəb olacaq? Səbəbsiz heç nə olmur. Yoxsa hamı Serjin artıq ikinci dəfə prezident seçiləndən sonra siyasəti tərk etmək vədini unudub? Xatırlada bilərəm, problem yoxdur. Belə oldu ki, Serj yuxarıda göstərilən vədi dəfələrlə səsləndirib. Lakin vədin yerinə yetirilməsi prosesini bir az ermənicə yerinə yetirib.

Ermənistan dövlət rəhbərliyinin apardığı islahatı xatırlayaq. Bu islahat sayəsində ölkəni prezident deyil, Baş nazir idarə edir! Bundan sonra hətta beyin işlətməyə gərək yoxdur. Prezident bəlli bir müddətə seçilir. Çox və ya az. Bəs baş nazir? Baş nazir isə əbədi olaraq ölkəni idarə edə bilər!

Ermənistanda həqiqətən nə baş verdi? Sarkisyan qəsdən və ya təsadüfən, müxalifətin bayrağına çevrilib. Paradoks? Xeyr.

Bir az əvvəl Azərbaycanda və Rusiyada keçirilən son seçkilər bütün müxalifətlərin dəyərini hər kəsə göstərdi. Qrant yeyənlər və boş adamlar. Ermənistanda da belədir. Həqiqətən də eynidir. Və qrantlar həmişə kifayət etmir. Bu, erməni müxalifətinin "öz aramızda qalsın" fəaliyyətini xatırladır.

Xocalı və digər Azərbaycan torpaqlarında əli vətəndaşlarımızın qanına bulaşan Sarkisyan bu gün erməni müxalifətinin həqiqətən bayrağıdır. Bu siyasətçiyə olan nifrət erməni müxalifətini birləşdirdi. Hökumət əleyhinə tətillərdə hamı bir sırada durmağa məcbur oldu. Daha doğrusu, Sarkisyan əleyhinə tətillərdə.

Və burada ilk məqsəd gizlənir. Müxalifət siyasəti dəyişdirmək və ya islahatlar aparmaq istəmir. O, yalnız yem qabına çatmaq istəyir. Bundan başqa bir şey istəmir. Paradoks ondadır ki, Ermənistanda baş verənlər hər kəsi təmin edəcək kimi görünür. Bəli, demək olar ki, hamını.

Ən əsası isə Ermənistanda hər kəsin "milyonlarla dəyərdə ağıla və sərvətə sahib" olduğunu və heç kimin ac qalmadığını göstərəməyə çalışırdılar. Amma sadə bir erməninin sadəcə yaşamaq üçün Rusiyanı və ya digər ölkəni seçməsi də danılmaz faktdır.

Ermənistan kiçik bir ölkədir. Və buna görə, hər şey tez bir zamanda "yetişir". Rusiyadakı pıçıltı söhbətləri, uzun müddət əvvəl İrəvan şəhərində qışqırıqla duyulurdu. "Hakimiyyətin əbədiliyi" haqqında qışqırırdılar. Xatırladaq ki, ermənilər prezidentin səlahiyyətlərini uzatmaqdan və ya belə bir hərəkətlərdən bir qədər möcüzəli şəkildə uzaqlaşadılar. 2008-ci ildə Rusiyadakı "şahmat oyununa" getmədilər.

Ümumiyyətlə, bu inqilabın yaxşı və ya pis olmağına hökm verməyimiz doğru deyil. İrəvandan gələn xəbər axınlarının məlumatlarına baxdığımızda, 1991-ci ildə yaşanan hadisələr barədə düşünməyə başlayırıq. Qorbaçovu xatırlayırsanmı? Nifrət və hətta nifrət dolu nifrət. Hər kəsə xəyanət edən və ən başlıcası, xalqın maraqlarına xəyanət edən prezident.
İdarə olunan müxalifət vasitəsilə prosesləri nəzarətdə saxlayan Sarkisyanın vətənpərvər olmadığı haqqında "çoxsaylı" erməni siyasətçilərinin bir neçə kitaba kifayət edəcək qədər məlumatlar səslənirdi. Özünü eşitməməzliyə vurması təəccüblü deyildi.

Qarabağ məsələsini zorla həll etmək istəməməkdə neçə dəfə ittiham olunub? Moskvadan, Bakıdan, Vaşinqtondan, Avropadan qorxaqlığı barədə üzünə qarşı neçə dəfə deyiblər? Kiçik, lakin işğalçı Ermənistan guya Azərbaycan Ordusuna qarşı mübarizə aparmağa can atırdı. Bunun nə ilə nəticələnə biləcəyini son illərin hadisələrinə nəzər salaraq dəyərləndirmək daha doğru olardı. 2016-cı ilin aprelində atəşkəs üçün İrəvanın Rusiyaya yalvaranda günahkar kim idi?

Bəlkə kimsə Qarabağ üzərində "böyük üçlük"lərin qərarını xatırlamır? Sülh danışıqlarının təməli halına gələn məhz bu qərar oldu. Azərbaycanın maraqları qorunmasa da yüzlərlə erməni əsgərinin həyatı xilas oldu.

Sarkisyanın bu günkü gedişi faktı dəyişmir. Yeni baş nazir ya köhnə hökumətin, yəni Sarkisyanın siyasətini davam etdirəcək və ya eyni zamanda Moskva, Vaşinqton və Parisə qarşı çıxaraq Azərbaycanla müharibəyə başlayacaq.

Və ya daha ağıllı davranaraq təxribat törədib hər şeyi Azərbaycanın üzərinə atmağa çalışacaq. Burada hər şey ola bilər, Qarabağda yanğın törətməyə ehtiyac yoxdur. Hər an savaş bərpa ola bilər.

İkinci halda, "böyük üçlüyün" razılaşmasına əsasən, Ermənistan Rusiyanın dəstəyini itirəcək. Və Azərbaycanla təkbaşına savaşı qazanmaq şansı qətiyyən yoxdur. Ölkəmiz bu gün güclü silahlara malik və təlim keçmiş müasir orduya malikdir. Ermənistan ordusundan dəfələrlə böyük və qüdrətli bir Azərbaycan ordusu...

Əlbəttə ki, Qarabağ şəraitində ordunun böyük bir hissəsi lazım deyil. Dağlıq ərazi spesifikası mövcuddur. Hər tərəf dağlardır. Bu halda da erməni silahlı qüvvələri yenə cılız görünür.

Sonda Rusiyanın artıq günahkar olduğu bir vəziyyətlə alınıb.

Bir tərəfdən, İrəvan şəhərində baş verən ixtişaşlar üçün, digər tərəfdən isə qanuni orqanların işlərini vaxtında yoluna qoymaqda onlara "kömək" etmədikləri üçün Rusiya günhkardır. Hadisələrin mümkün Ukraynanın versiyasına maneə törədə bilməməsi Rusiyanın fəlakəti demək olacaq. Bəzi ekspertlər Ermənistanın Qərbin nəzarətinə keçməsini də mümkün sayır.

Təəssüf ki, bu barədə yazmaq çox çətindir, amma bu gün İrəvanda vəziyyət son dərəcə qeyri-sabitdir. Siyasətdəki kütləvi hərəkətlilik dalğasında təsadüfi insanların siyasətə gəlməsinə səbəb olacaq. Siyasi sistem özünün sabitliyini və dayanıqlılığını tam itirəcək.

Artıq Ermənistan yuxarıda göstərilən faktların əsasında ən mühüm hadisələrin ərəfəsində dayanır.

Birincisi, cari hökumət legitimliyin müəyyən bir çatışmazlığını yaşayır.

İkincisi, hakimiyyəti ələ keçirən müxalifətin açıq bir proqram və fəaliyyət planı yoxdur. Nəyi necə edəcəklərini bilmirlər.

Üçüncüsü, etirazçılara və ölkənin gələcək rəhbərliyinə xarici təsirlərin təhlükəsi kəskin şəkildə artıb.

Bu gün müxalifət hələ də bir neçə seçimi var. Ya öz vədlərinə uyğun olaraq Rusiyadan uzaqlaşmağa başlayacaq. Sonra isə Ukrayna ssenarisi mümkündür. Yəni Rusiya Azərbaycanla əməkdaşlığı üstünlük verəcək, Qarabağ məsələsi 15- 20 gün ərzində həllini tapacaq. İrəvanda bir az səs-küy, qışqırıq və ərazilərin itirilməsi. Sonra nə olacaq - bu barədə sonra müzakirə edərik…

Və ya tamamilə 180 dərəcə mövqeyini dəyişərək əks getdiyi Sarkisyan siyasətini davam etdirəcək.

Rusiyanı istənilən seçim qane edir. Daim dilənən, özünü hamıya - həm Qərbə, həm Rusiyaya, həm Çinə daha baha satmaq istəyən Ermənistandansa sabit, güclü və imkanlı Azərbaycan məqsədəuyğundur. İstənilən halda Ermənistana görə günahkar Rusiya olacaq. Ermənilər həqiqətən anlamaq istəmir ki, əgər bu gün onların dövləti mövcuddursa, buna görə Rusiyaya minnətdar olmalıdırlar. Rusiyadan heç bir xalq, millət, dövlət cılız Ermənistan qədər hərbi, siyasi və iqtisadi yardım almayıb. Buna görə isə həqiqətən Rusiya günahkardır. Daim sponsorlarını satan birisinə yardım etmək həqiqətən də günahdır.

Hərbi ekspert Ədalət Verdiyev
Ordu.az


Teqlər: Ermənistan   Etirazlar  


Xəbər lenti

Sual ermənicədir: İrəvanda kartları kim paylayır?

2018/04/_0000_ar34543_1524665031.jpg
Oxunub: 3427     17:59     25 Aprel 2018    
Yəqin ki, hər birimiz həyatında ən azı bir dəfə eşitdiyi və ya uşağa belə bir əclaf sual verdiyi olub: kimi daha çox sevirsən, atanı ya ananı? Kiçik adamçığaz kədərlənir, kainatın ən vacib suallarından birinə cavab tapmaq üçün çalışır və onun yaxınında olan valideynə xoş gəlmək üçün onu sevdiyini bildirir. Başqa variantlarda mümkündür.

Təxminən Rusiyalıların çoxu indi eyni vəziyyətdədir. Rusiyanın bu gün ən çox dostu kimdir? İmkanlı Azərbaycan yoxsa çalxalanan borc içində batan Ermənistan? Necə bölünsə doğru olardı? Rusiya üçün onların yalnız yaxşı insan olması və öz sahəsində mütəxəssis olmaları kifayətdir. Siyasətdə isə kartlar fərqli qaydada paylanır.

Bu gün Ermənistanda baş verənlər olduqca proqnozlardan kənar hadisələrdir. Kim proqnozlaşdıra bilərdi ki, Serj Sarkisyanın Baş nazir vəzifəsinə özünü təyin etməsi və ya seçilməsi partlayışa səbəb olacaq? Səbəbsiz heç nə olmur. Yoxsa hamı Serjin artıq ikinci dəfə prezident seçiləndən sonra siyasəti tərk etmək vədini unudub? Xatırlada bilərəm, problem yoxdur. Belə oldu ki, Serj yuxarıda göstərilən vədi dəfələrlə səsləndirib. Lakin vədin yerinə yetirilməsi prosesini bir az ermənicə yerinə yetirib.

Ermənistan dövlət rəhbərliyinin apardığı islahatı xatırlayaq. Bu islahat sayəsində ölkəni prezident deyil, Baş nazir idarə edir! Bundan sonra hətta beyin işlətməyə gərək yoxdur. Prezident bəlli bir müddətə seçilir. Çox və ya az. Bəs baş nazir? Baş nazir isə əbədi olaraq ölkəni idarə edə bilər!

Ermənistanda həqiqətən nə baş verdi? Sarkisyan qəsdən və ya təsadüfən, müxalifətin bayrağına çevrilib. Paradoks? Xeyr.

Bir az əvvəl Azərbaycanda və Rusiyada keçirilən son seçkilər bütün müxalifətlərin dəyərini hər kəsə göstərdi. Qrant yeyənlər və boş adamlar. Ermənistanda da belədir. Həqiqətən də eynidir. Və qrantlar həmişə kifayət etmir. Bu, erməni müxalifətinin "öz aramızda qalsın" fəaliyyətini xatırladır.

Xocalı və digər Azərbaycan torpaqlarında əli vətəndaşlarımızın qanına bulaşan Sarkisyan bu gün erməni müxalifətinin həqiqətən bayrağıdır. Bu siyasətçiyə olan nifrət erməni müxalifətini birləşdirdi. Hökumət əleyhinə tətillərdə hamı bir sırada durmağa məcbur oldu. Daha doğrusu, Sarkisyan əleyhinə tətillərdə.

Və burada ilk məqsəd gizlənir. Müxalifət siyasəti dəyişdirmək və ya islahatlar aparmaq istəmir. O, yalnız yem qabına çatmaq istəyir. Bundan başqa bir şey istəmir. Paradoks ondadır ki, Ermənistanda baş verənlər hər kəsi təmin edəcək kimi görünür. Bəli, demək olar ki, hamını.

Ən əsası isə Ermənistanda hər kəsin "milyonlarla dəyərdə ağıla və sərvətə sahib" olduğunu və heç kimin ac qalmadığını göstərəməyə çalışırdılar. Amma sadə bir erməninin sadəcə yaşamaq üçün Rusiyanı və ya digər ölkəni seçməsi də danılmaz faktdır.

Ermənistan kiçik bir ölkədir. Və buna görə, hər şey tez bir zamanda "yetişir". Rusiyadakı pıçıltı söhbətləri, uzun müddət əvvəl İrəvan şəhərində qışqırıqla duyulurdu. "Hakimiyyətin əbədiliyi" haqqında qışqırırdılar. Xatırladaq ki, ermənilər prezidentin səlahiyyətlərini uzatmaqdan və ya belə bir hərəkətlərdən bir qədər möcüzəli şəkildə uzaqlaşadılar. 2008-ci ildə Rusiyadakı "şahmat oyununa" getmədilər.

Ümumiyyətlə, bu inqilabın yaxşı və ya pis olmağına hökm verməyimiz doğru deyil. İrəvandan gələn xəbər axınlarının məlumatlarına baxdığımızda, 1991-ci ildə yaşanan hadisələr barədə düşünməyə başlayırıq. Qorbaçovu xatırlayırsanmı? Nifrət və hətta nifrət dolu nifrət. Hər kəsə xəyanət edən və ən başlıcası, xalqın maraqlarına xəyanət edən prezident.
İdarə olunan müxalifət vasitəsilə prosesləri nəzarətdə saxlayan Sarkisyanın vətənpərvər olmadığı haqqında "çoxsaylı" erməni siyasətçilərinin bir neçə kitaba kifayət edəcək qədər məlumatlar səslənirdi. Özünü eşitməməzliyə vurması təəccüblü deyildi.

Qarabağ məsələsini zorla həll etmək istəməməkdə neçə dəfə ittiham olunub? Moskvadan, Bakıdan, Vaşinqtondan, Avropadan qorxaqlığı barədə üzünə qarşı neçə dəfə deyiblər? Kiçik, lakin işğalçı Ermənistan guya Azərbaycan Ordusuna qarşı mübarizə aparmağa can atırdı. Bunun nə ilə nəticələnə biləcəyini son illərin hadisələrinə nəzər salaraq dəyərləndirmək daha doğru olardı. 2016-cı ilin aprelində atəşkəs üçün İrəvanın Rusiyaya yalvaranda günahkar kim idi?

Bəlkə kimsə Qarabağ üzərində "böyük üçlük"lərin qərarını xatırlamır? Sülh danışıqlarının təməli halına gələn məhz bu qərar oldu. Azərbaycanın maraqları qorunmasa da yüzlərlə erməni əsgərinin həyatı xilas oldu.

Sarkisyanın bu günkü gedişi faktı dəyişmir. Yeni baş nazir ya köhnə hökumətin, yəni Sarkisyanın siyasətini davam etdirəcək və ya eyni zamanda Moskva, Vaşinqton və Parisə qarşı çıxaraq Azərbaycanla müharibəyə başlayacaq.

Və ya daha ağıllı davranaraq təxribat törədib hər şeyi Azərbaycanın üzərinə atmağa çalışacaq. Burada hər şey ola bilər, Qarabağda yanğın törətməyə ehtiyac yoxdur. Hər an savaş bərpa ola bilər.

İkinci halda, "böyük üçlüyün" razılaşmasına əsasən, Ermənistan Rusiyanın dəstəyini itirəcək. Və Azərbaycanla təkbaşına savaşı qazanmaq şansı qətiyyən yoxdur. Ölkəmiz bu gün güclü silahlara malik və təlim keçmiş müasir orduya malikdir. Ermənistan ordusundan dəfələrlə böyük və qüdrətli bir Azərbaycan ordusu...

Əlbəttə ki, Qarabağ şəraitində ordunun böyük bir hissəsi lazım deyil. Dağlıq ərazi spesifikası mövcuddur. Hər tərəf dağlardır. Bu halda da erməni silahlı qüvvələri yenə cılız görünür.

Sonda Rusiyanın artıq günahkar olduğu bir vəziyyətlə alınıb.

Bir tərəfdən, İrəvan şəhərində baş verən ixtişaşlar üçün, digər tərəfdən isə qanuni orqanların işlərini vaxtında yoluna qoymaqda onlara "kömək" etmədikləri üçün Rusiya günhkardır. Hadisələrin mümkün Ukraynanın versiyasına maneə törədə bilməməsi Rusiyanın fəlakəti demək olacaq. Bəzi ekspertlər Ermənistanın Qərbin nəzarətinə keçməsini də mümkün sayır.

Təəssüf ki, bu barədə yazmaq çox çətindir, amma bu gün İrəvanda vəziyyət son dərəcə qeyri-sabitdir. Siyasətdəki kütləvi hərəkətlilik dalğasında təsadüfi insanların siyasətə gəlməsinə səbəb olacaq. Siyasi sistem özünün sabitliyini və dayanıqlılığını tam itirəcək.

Artıq Ermənistan yuxarıda göstərilən faktların əsasında ən mühüm hadisələrin ərəfəsində dayanır.

Birincisi, cari hökumət legitimliyin müəyyən bir çatışmazlığını yaşayır.

İkincisi, hakimiyyəti ələ keçirən müxalifətin açıq bir proqram və fəaliyyət planı yoxdur. Nəyi necə edəcəklərini bilmirlər.

Üçüncüsü, etirazçılara və ölkənin gələcək rəhbərliyinə xarici təsirlərin təhlükəsi kəskin şəkildə artıb.

Bu gün müxalifət hələ də bir neçə seçimi var. Ya öz vədlərinə uyğun olaraq Rusiyadan uzaqlaşmağa başlayacaq. Sonra isə Ukrayna ssenarisi mümkündür. Yəni Rusiya Azərbaycanla əməkdaşlığı üstünlük verəcək, Qarabağ məsələsi 15- 20 gün ərzində həllini tapacaq. İrəvanda bir az səs-küy, qışqırıq və ərazilərin itirilməsi. Sonra nə olacaq - bu barədə sonra müzakirə edərik…

Və ya tamamilə 180 dərəcə mövqeyini dəyişərək əks getdiyi Sarkisyan siyasətini davam etdirəcək.

Rusiyanı istənilən seçim qane edir. Daim dilənən, özünü hamıya - həm Qərbə, həm Rusiyaya, həm Çinə daha baha satmaq istəyən Ermənistandansa sabit, güclü və imkanlı Azərbaycan məqsədəuyğundur. İstənilən halda Ermənistana görə günahkar Rusiya olacaq. Ermənilər həqiqətən anlamaq istəmir ki, əgər bu gün onların dövləti mövcuddursa, buna görə Rusiyaya minnətdar olmalıdırlar. Rusiyadan heç bir xalq, millət, dövlət cılız Ermənistan qədər hərbi, siyasi və iqtisadi yardım almayıb. Buna görə isə həqiqətən Rusiya günahkardır. Daim sponsorlarını satan birisinə yardım etmək həqiqətən də günahdır.

Hərbi ekspert Ədalət Verdiyev
Ordu.az


Teqlər: Ermənistan   Etirazlar